Operacja Sarmata. Poziom Pierwszy ebook

Rozdział 1

Pierwsza była świadomość. Niejasne poczucie istnienia. Gdzie jest i co się z nim dzieje? Oczy nie widzą, dłonie nie czują, na języku smak, którego nie potrafi opisać. Strach i poczucie zagubienia. I naraz uczucie, jakby spadał i unosił się jednocześnie. Żołądek i głowa od tego wariuje. Gdyby jeszcze jakiś punkt odniesienia, lecz wokół atramentowa ciemność! I tylko ten dziwny świst, jakby ciął powietrze z wielką prędkością, ale nie wiadomo, czy lecąc w dół, czy przeciwnie, wznosząc się ku górze niczym rakieta. I naraz światło zewsząd, istny wybuch supernowej! Oczy zyskują zdolność widzenia, lecz co można zobaczyć w takim blasku! Naraz wszystko gaśnie, a w oczach kolorowe kręgi, prawdziwa karuzela barw! I to zanika powoli. W kompletnych ciemnościach wszelki ruch ustaje. Ma teraz uczucie, że wisi w pustej przestrzeni, a pod nim jest coś olbrzymiego, ocean – czy on faluje? Lęk narasta, gdy ciało zaczyna wolno opadać. Nogi osuwają się w gęsty mrok, grzęzną w czymś ciepłym, lepkim, w czymś, co zdaje się żyć. Serce przeszywa dreszcz strachu, ciało próbuje się uwolnić, lecz zamiast tego jest już po pas w lepkości, ręce dotykają ciepłej powierzchni, próbują znaleźć punkt oparcia, lecz zwyczajnie go nie znajdują, zapadają się bardziej, po łokcie, dalej; już tylko głowa wystaje ponad falującą łagodnie taflę. Głowa opada, zanurza się coraz bardziej. Jeszcze chwila i ciepłość wpływa do ust, przenika do środka. Zaczyna się dusić, ogarnia go panika, macha rękami, próbuje wypłynąć i nagle krzyczy z ustami pełnymi lepkości! Instynkt sprawia, że napina się nagle i rzuca ku górze. Łapie oddech! Uczucie szczęścia, nagły przeskok w kolorystyce i natężeniu światła. Ta chwila, gdy sen przestaje być snem. Już nie tam, ale jeszcze nie tu, milisekunda zawahania, zrównoważenia, dwoistość światów…

Nabrał głęboko powietrza, wsparł się na łokciach i otworzył oczy. Potoczył wokół nieprzytomnym wzrokiem. Ciemno, ledwie widać kontury mebli. Zarys szafy, komoda, na komodzie ciemne plamy; wiedział, że to kocie figurki. Podniósł się wyżej i zerknął w bok. Szafka. Na dole zamykana, potem dwa puste kasetony, u góry lampion – wystarczy pociągnąć za sznurek, rozbłyśnie ciepłym światłem.

Ruch w nogach zwrócił jego uwagę. Ciemna plama poruszyła się niemrawo. Mały piesek przedreptał chwiejnie i przysiadł obok człowieka.

– Tośka. – Mężczyzna dotknął odruchowo mokrego nosa suczki.

Odpowiedzią było niemrawe liźnięcie. Ciepły psi jęzorek sprawił, że uśmiechnął się i pogładził zwierzaka po głowie. Ruch z lewej strony. Głośne westchnienie, gwałtowne poruszenie kołdry, nagły przewrót z boku na bok. Kobieta podniosła się jak automat i zamarła w bezruchu. Mężczyzna przyglądał się rozczochranym włosom i szerokim piersiom pod białą koszulką z napisem Blue Bear. Znajoma skwaszona mina i pełne pretensji spojrzenie. Zmarszczył brwi i podniósł się na łokciach bardziej. Zosia Socha, jego szanowna małżonka. Wspomnienia wgrywały się jego po drugim. Wczorajsza kłótnia, i to nie z tych codziennych, zwykłych. Ostra i długa, jak zwykle nierozstrzygnięta. O co ta kłótnia? Potrząsnął głową, jakby chciał, by właściwe wspomnienia wypadły z zamkniętej szuflady.

– Tośka. – Zosia powoli wypowiedziała imię psa i pogładziła go po głowie. Zamerdał ogonem i zbliżył się ze stulonymi uszami. Kobieta spojrzała na mężczyznę.

– Co jest? – zapytała, pochylając się w stronę zwierzaka.

– Nie wiem – odparł wzruszeniem ramion.

Trwali w bezruchu, zbierając z trudem myśli. Pies, wyczuwając nastrój ludzi, opadł na kołdrę, powarkując cicho.

– Zdaje mi się, czy jest chłodniej? – powiedział nagle mężczyzna. – Pewnie piec znowu szwankuje.

Kobieta milczała długo, wreszcie odezwała się nieswoim głosem:

– Przecież naprawiony. Było coś z nagrzewnicą. Zieliński naprawił, pamiętasz?

Pokiwał głową, nagle poirytowany. Jasne, że pamiętał. Wróciły obrazy, wspomnienie kłótni z fachmanem, który żądał pieniędzy, ignorując wzmianki o źle wykonanej robocie. Podniósł głowę i gapił się przez chwilę w zakryte żaluzjami okno. Dlaczego tak ciemno? Zaciągnął je wczoraj wieczorem bardziej, mocniej?

Wciąż jeszcze otępiały odrzucił kołdrę, podniósł się niezdarnie i podreptał do okna. Pociągnął za sznurek. Drewniane listwy uniosły się niczym skrzydła motyli. Za oknem noc królowała niepodzielnie. Swoim zwyczajem potarł kąciki ust, potem wysunął język i oblizał wyschnięte wargi. Jakaś zmiana pogody? Co za bzdury, skarcił się w myślach. Toż przecież wczoraj, dokładnie o tej samej porze unosił skrzydła żaluzji. Wczoraj bez grama wątpliwości panował już dzień. Mglisty i deszczowy, jednak z całą pewnością dzień. A może jednak nie?

Zmarszczył brwi i potarł skronie. Co dzieje się z jego głową? Uczucie pustki, dezorientacja. Obok stanęła kobieta.

– Dlaczego tak ciemno? – zapytała. – Która jest godzina?

Poczuł spływającą ulgę. Czyli nie on jeden miał wątpliwości. Spojrzał na zegarek i zmarszczył brwi.

– Szósta piętnaście – powiedział, zerkając znowu w niebo.

Umilkli, trawiąc podaną informację.

– Trzeba nakarmić Tośkę. – Pierwsza ocknęła się kobieta.

Ruszyli do kuchni, prowadzeni przez zwierzaka, który zamarł przed lodówką w pozycji wyczekującej. Zosia pstryknęła kilka razy włącznikiem, lecz nic się nie wydarzyło.

– Nie ma prądu? – w jej głosie pojawiła się irytacja. – Sprawdź bezpieczniki.

Ruszył bez słowa do przedpokoju, chwytając po drodze krzesło.

– Wszystko w porządku! – rzucił.

– Może wiesz, ten główny na korytarzu? – Kobieta była nieustępliwa.

Mężczyzna wzruszył tylko ramionami. Jego pojęcie o elektryce było bardziej niż mgliste, jednak kojarzył blaszaną ściankę, którą mijał każdego dnia. Otworzył drzwi i stanął przed skrzynką. Pamiętał, że wystarczy wepchnąć gruby śrubokręt i pociągnąć. Wrócił z narzędziem, przekręcił. Poszło. Bezpieczniki były, ale jak sprawdzić, który zepsuty?

Drzwi mieszkania oznaczonego numerem jeden otworzyły się ostrożnie. W szczelinie ukazała się rozczochrana czupryna, dalej pyzate oblicze, dalej czarne, przystrzyżone krótko wąsiska, dalej piżama w biało-niebieskie pasy, luźna w klacie, opięta w pasie. Całości dopełniały bambosze w kolorze brązowym z czarnymi pomponami. Człowieczek sięgający sąsiadowi ledwie ramienia wyszedł na korytarz i rozejrzał się, jakby widział to miejsce pierwszy raz w życiu. Zerknął wreszcie na wielkoluda. Przyglądał mu się przez chwilę badawczo, wreszcie, jakby w jego głowie zaskoczył właściwy tryb, odchrząknął energicznie i ruchem głowy wskazał na skrzynkę.

– Janek? – zapytał, jakby teraz dopiero rozpoznał sąsiada. – Patrzysz na korki? Daj spokój. W całej okolicy ciemno.

Janek zerknął odruchowo w szklany pas pośrodku drzwi wejściowych. Dopiero teraz dostrzegł, że nie działają uliczne latarnie. Spojrzał na korpulentnego sąsiada. Uczucie niepewności i zmieszania. Wiedział, że stoi przed nim mechanik samochodowy, jego żona ma na imię Ania, córka to Andzia, pies to Gucio, ich samochód zwie się Filipek, mają działkę w Annowie, dach domku na jesień zaczął przeciekać, Andrzej podejrzewał robotę szopów praczy, które coraz częściej widywano w okolicznych lasach. Jakby na żądanie w jego głowie zaskoczył właściwy tryb. No tak, jasne. Ten w papciach z pomponami to Andrzej Mocek, którego zwali Gwinto.

– Rzeczywiście ciemnica – mruknął Socha i ruszył do wyjścia.

Otworzył drzwi szeroko i wychylił głowę. Fala mroźnego powietrza wdarła się na korytarz, na twarzy poczuł uderzenia lodowych igieł. Zamknął drzwi i zerknął na sąsiada.

– Widziałeś? – Wielkolud zmarszczył brwi. – Deszcz marznący.

– Marznący? – Gwinto wybałuszył oczy. – To chyba gołoledź?

– Gołoledź jest na drodze. A jak pada, to wtedy deszcz marznący.

– Zwał jak zwał, skąd to diabelstwo?

Socha zerknął na swoją koszulę piżamową. Lodowe żądełka wolno opadały.

– Wczoraj było osiemnaście na plusie – powiedział i spojrzał na sąsiada. – Osiemnaście, prawda?

– Tak jakoś – odparł Gwinto. – Trzeba sprawdzić, co się dzieje.

– Za kwadrans u mnie. – Wielkolud skinął głową.

Wrócił do mieszkania, minął bez słowa żonę i stanął w kuchennym oknie. Swoim zwyczajem zmarszczył brwi i przechylił głowę. Wczorajszy dzień pamiętał doskonale. Ostatnia lekcja o czternastej, kwadrans po trzeciej był już w domu. Zjadł obiad, odleżał swoje pół godzinki na kanapie, jednym okiem oglądając wydarzenia światowe, a drugim łypiąc na ekran smartfona, po czym wytaszczył starą Alpinę i skosił trawnik przed budynkiem. Tak, z całą pewnością kosił trawę dwudziestego siódmego marca roku pańskiego 2024. Skoro zaś wczoraj był dwudziesty siódmy, to dziś siłą rzeczy musiał być dwudziesty ósmy. Dwudziesty ósmy dzień marca 2024, kolejnego roku anomalii pogodowych; roku, w którym już trzy tygodnie temu zbierał świeży szczypiorek, bynajmniej nie spod folii, ale normalnie, z nieosłoniętego zielnika. W roku 2024 pod koniec marca drzewa pokrywał biały puch kwiecia. Dzisiejszego poranka pojawiło się jednak coś jeszcze. Jan Socha pochylił się bardziej. Poniżej linii drzew, tuż przy szklarni, na całej przestrzeni trawnika bieliło się coś, co w pierwszej chwili wziął za opadłe kwiaty, ale te przecież te ledwie rozkwitły, więc to nie kwiaty, a jeśli nie one, to tylko jedno zjawisko mogło przybrać postać białego całunu.

– Śnieg? – Zerknął na żonę.

Zosia zaciągnęła zamek polaru po samą szyję i podeszła bliżej.

– Otwórz okno – rzuciła jak to ona, prędko i rozkazująco.

Wyjątkowo odpuścił zwyczajowe utarczki. Chwycił za klamkę, podniósł do góry i pociągnął. Fala mroźnego powietrza natychmiast wypełniła kuchnię. Cofnęli się oboje, zdumieni zjawiskiem. Zośka włączyła latarkę w telefonie i nakierowała snop światła na termometr.

– Minus dwadzieścia pięć? – powiedziała i zerknęła na męża niepewnie.

Jan Socha zamknął okno i cofnął się.

– To chyba niemożliwe – mruknął. – Wczoraj wieczorem było plus szesnaście. Czterdzieści stopni różnicy w dwanaście godzin?

– Może jakiś, nie wiem, front polarny? – Zosia wzruszyła ramionami.

Jej mąż nic nie odpowiedział. Bez słowa ruszył do łazienki. Przebrał się, jakby jechał normalnie do pracy, potem z szafy w korytarzu wyjął odwieszoną już kurtkę zimową. Znalazł czapkę i rękawiczki i spojrzał na żonę. Była już ubrana, gotowa.

– Idziemy? – rzucił.

– Nie! – syknęła. – Postoimy!

Wyszli na korytarz. Przez szklany pas dojrzeli Mocków. Jan Socha popchnął mocno, lecz drzwi zatrzymały się nagle, mniej więcej na trzy czwarte szerokości.

– Opadają na zawiasach w upały, ale że na mrozie? – Nauczyciel zerknął na sąsiada.

– Kiedy ostatnio był prawdziwy mróz? – skwitował Gwinto.

– Ostrożnie! – Ania Mocek obejrzała się do tyłu. – Na schodach lodowisko. Zejdźcie bokiem, tam jeszcze nie zamarzło.

Stanęli, zbici w gromadkę pod ścianą. Ich ulica pogrążona była w ciemnościach, których nie rozświetlał najmniejszy pobłysk.

– Nic nie mówili w telewizji – rzuciła Zosia Socha. – Zawsze tacy mądrzy. W Interii pogoda półtora miesiąca naprzód. A tu masz, kilka godzin i z wiosny zima.

– Dziwne, że nie było alertu RCB – odezwał się Gwinto. – Pamiętacie tamto sprzed tygodnia? Te wichury? Trochę powiało, a ci, że huragan nadciąga. A teraz co? Ani słowa, że taka syberiada się szykuje.

– Macie internet? – Zośka zerkała w ekran smartfona. – U mnie nie ma.

Wszyscy jednocześnie sięgnęli po swoje komórki.

– U mnie też – mruknął Gwinto.

– Nie mam – potwierdził Socha.

– U mnie to samo. – Ania klikała coś nerwowo. – Nie wiem, może to jakiś atak? Ruscy?

– Niby jak? – Gwinto jak zwykle był sceptyczny. – Przysłali nam zimę i wyłączyli neta?

Drzwi budynku przy Sikorskiego trzydzieści jeden otworzyły się nagle i utknęły na trzy czwarte szerokości. Ubrana w niebieską kurtkę nastolatka, wpatrzona w ekran komórki, lewą ręką szarpała anemicznie za klamkę. Dziewczyna, ani na chwilę nie odrywając wzroku od telefonu, kiwała się z lewa na prawo, jakby przymocowana do drzwi klejem.

– Andzia! – syknął gniewnie Gwinto. – Telefon do kieszeni! Obie ręce na klamkę! Ciągniesz za włosy wiesz którą sukę!

Nastolatka wpierw zamarła, potem wsunęła smartfona do kieszeni i tym razem szarpnęła naprawdę porządnie. Drzwi ustąpiły od razu. Dziewczyna wbiła ręce w kieszenie i z nisko pochyloną głową weszła na trawnik.

– Cześć – rzuciła niemrawo. – Wiecie może, co się dzieje? Nie ma netu i tak jakoś…

Andżelika Mocek pociągnęła nosem i odruchowo sięgnęła po telefon. Zaczęła pisać z prędkością nieosiągalną dla ludzi po trzydziestce.

– Przed chwilą sama mówiłaś, że sieć padła – rzucił Socha.

– No – potwierdziła Andzia.

– To co robisz w tej chwili? – dopytywała Ania.

– No przecież piszę do Natki. – Andzia nawet nie podniosła głowy.

– Skoro nie ma internetu, to mesy chyba nie chodzą? – mruknął ojciec licealistki.

– Mesy są niezależne – odparła Andzia, ani na chwilę nie odrywając palców od klawiatury.

– Niezależne? – Socha zmarszczył brwi. – Jak to rozumiesz?

– Normalnie. Są samodzielnie – wyjaśniła nastolatka.

– Dwudziestego ósmego marca słońce wschodzi o piątej trzydzieści dwa. – Od strony parkingu dobiegł basowy głos.

Waldek Smolak trzasnął drzwiami starego fiata, przekroczył płotek i wszedł na trawnik. Przywitał się z mężczyznami uściskiem dłoni, ignorując kobiety.

– Którą macie godzinę? – zapytał emerytowany policjant.

– Szósta czterdzieści – odparł Gwinto.

– Zgadza się – potwierdziła Ania.

– Wczoraj o tej porze było już całkiem jasno – powiedziała Zośka. – Mgliście, ale przecież jasno.

– Szósta czterdzieści. – Smolak pokiwał głową i zerknął w niebo. – Nawet nie wygląda, że będzie dniało. Rozumiecie coś z tego?

– Trzeba poczekać do rana – zawyrokował Gwinto. – Może wtedy coś się wyjaśni.

Coraz więcej ludzi pojawiało się na ulicy. Większość wystawała z otwartych drzwiach, nieliczni wychodzi na pokrytą lodem drogę. Od Kopernika nadjechał samochód. Nie trzeba było wielkiego znawcy, by dojrzeć, że kierowca ledwie panuje nad pojazdem.

– Ejże – mruknął Socha. – To nie przypadkiem Ela w swojej mydelniczce?

Toyota Yaris zwolniła bardziej i nagle wjechała na chodnik. Zebrani na trawniku przez krótką chwilę spoglądali na samochód, który zmierzał w ich stronę, potem bez słowa rozbiegli się na boki. Niepotrzebnie. Nawet zmrożona trawa to lepszy wybór niż pokryty lodem asfalt. Autko zamarło nagle, drzwi otworzyły się z impetem. Kobieta około pięćdziesiątki, korpulentna, o energicznych ruchach ruszyła drobnymi kroczkami w stronę Ani Sochy.

– Dziubku! – Chwyciła siostrę za ramiona, ucałowała w oba policzki.

Podeszła do szwagra, wspięła się na palce i cmoknęła go w policzek.

– Co ty tak? – Socha wskazał na samochód.

– Daj spokój! – Kobieta zamachała rękoma. – Do domu! Musimy pogadać!

Ruszyli za nią, zaintrygowani. Po chwili byli już w kuchni. Ela Kabat przysiadła jak zwykle bliżej okna i zaczęła zdejmować buty.

– Dziubku – zwróciła się do siostry. – Daj mi jakieś na zmianę. Te już zupełnie przemokły.

– Ale dlaczego? – wybąkała zaskoczona Zośka.

– Daj buty i suche skarpety! – parsknęła gniewnie Ela. – Nóg nie czuję!

Zosia ruszyła do garderoby. Ela wyjęła z torebki Camele i zerknęła na szwagra.

– Zrób mi kawy. Mocnej, z dwóch łyżeczek.

– Nie ma prądu. – Jan rozłożył bezradnie ręce.

– No tak. – Ela machnęła ręką. – Wybacz, całe miasto ciemne, nie pomyślałam.

Zapaliła papierosa, gładząc lewą ręką po łebku łaszącą się Tośkę. Jan Socha usiadł obok szwagierki i spojrzał na nią z uwagą.

– Przyjechałaś po lodzie – powiedział wolno. – Boisz się jeździć w taką pogodę. A mimo to jesteś.

Ela zaciągnęła się głęboko, puściła dym kącikiem ust, zerknęła na szwagra, potem przeniosła spojrzenie na Gwinto.

– Jechałam do pracy i nie wiem… – Urwała nagle.

Obrzuciła nerwowym spojrzeniem wszystkich obecnych. Zaciągnęła się znowu, puściła dym i otrząsnęła nerwowo popiół.

– Trudno to opisać – powiedziała, potrząsając głową. – Przez chwilę miałam wrażenie, że nie jechałam tylko, nie wiem, że auto wisiało jakby w powietrzu. Nic nie czułam i nagle znowu byłam na drodze. Dobra, nieważne.

Ela Kabat – spedytor z dwudziestoletnim stażem, matka trojga dzieci – zamilkła. Zaciągnęła się, puściła dym, powtórzyła operację i zdusiła nagłym ruchem niedopalonego papierosa.

– Byłam w Mątwach, gdy zobaczyłam na ulicy wodę – powiedziała, unosząc głowę.

– Słucham? – Zosia wróciła z butami. – Jaką wodę?

– W Mątach jest powódź – odparła Ela.

Spoglądali na nią, trawiąc wiadomość. Twarz kobiety zmieniła się nagle. Kąciki ust opadły w dół, oczy się zaszkliły. Otarła szybko łzy, poprawiła włosy. Pierwszy ruszył się Socha. Przysunął krzesło bliżej, ujął szwagierkę za rękę, ścisnął mocno.

– Uspokój się – powiedział wolno. – Jesteś wśród swoich. Nic ci nie grozi.

– W porządku – potrząsnęła głową. – Naprawdę. Już się nie trzęsę.

Waldek Smolak stanął obok.

– Mów, co widziałaś – powiedział. – To poranek cudów, więc kolejny nie zrobi już większego wrażenia.

Ela założyła suche skarpety, nasunęła buty, westchnęła z ulgą i potoczyła wzrokiem po twarzach zebranych.

– Wiecie, gdzie pracuję – zaczęła. – Pętla autobusowa, firma po drugiej stronie ulicy. Wjechałam na podwórko i nagle zobaczyłam wodę. Dużo wody. Jakby kto jakimś wielkim wężem napuszczał. Chłopaki już wrócili z ogródków działkowych. Szczepan powiedział, że to rzeka, że stamtąd woda do nas płynie. Dałam mu w łeb, bo to zgrywus, i poszłam sama zobaczyć. Daleko nie uszłam, bo wody już wtedy było po kostki i wartko płynęła. Brama była otwarta, nie wiem… ktoś ją otworzył. – Mówiła szybko, jakby chciała wszystko wyrzucić z siebie. – Woda była lodowata, ale musiałam zobaczyć, co się dzieje. Nie uszłam daleko, przestraszyłam się nurtu i buty miałam już przemoczone. Woda waliła, szumiała pomiędzy drzewami. Uciekłam do firmy. Weszłam na piętro i wtedy to zobaczyłam. – Przebiegła wzrokiem po twarzach zebranych. – Wyglądało jak lodowiec.

– Lodowiec? – Smolak przechylił głowę.

Ela zacisnęła usta w linijkę.

– Wiem, jak to brzmi, ale tak, widziałam lodowiec – powiedziała wolno. – Działki wyglądają jak przekrojone jakimś kosmicznym tasakiem. Po jednej stronie wiosna, po drugiej Syberia. Śnieg jak okiem sięgnąć. Na granicy tej… nie wiem… linii cięcia, niemal na wprost nas, wielkie spiętrzenie kry. Normalnie jak jakaś lodowa opera w Sydney. To właśnie stamtąd wypływa woda. Kiedy wyjeżdżałam, działki były już zalane, woda stała na pętli autobusowej. Do tego jeszcze mróz i marznący deszcz. Ledwie dałam radę podjechać Staropoznańską.

Zapadła cisza, przerywana tylko pomrukami Tośki, która zaparkowała blisko miski i spozierała na ludzi znacząco. Waldek Smolak sięgnął po kieszeni po papierosy. Poczęstował palących.

– Noteć – powiedział, zaciągając się dymem.

– Faktycznie – Socha skinął głową. – To jedyna możliwość.

– Co? – Zosia nie zrozumiała. – Niby że ta powódź to z Noteci?

– A co innego może wylać w tej okolicy? – zapytał retorycznie Gwinto.

– Noteć nigdy nie wylała. – Zosia pokręciła głową. – Ja nie pamiętam, a wy?

– Toć to jedyna rzeka w okolicy – powtórzył Gwinto.

Smolak machnął ręką, jakby chciał dać znać, że spór o oczywistości jest bezcelowy.

– Powiedziałaś: niemal na wprost nas wielkie spiętrzenie kry, to właśnie stamtąd wypływa woda – powtórzył jej słowa. – Chcesz powiedzieć, że to rzeka się przesunęła?

Ela Kabat zerknęła na policjanta wilkiem.

– Nie łap mnie za słowa! – prychnęła. – Mówię, co widziałam.

Od nieodległej ulicy Dworcowej dobiegł jęk syreny. Po chwili drugi, od strony Ratuszowej. Pies powarkiwał, coraz bardziej poirytowany brakiem zainteresowania, lecz nikt nie kwapił się napełnić miseczki.

– Dlaczego tak wyją? – Andzia, rzecz niebywała, odłożyła telefon i spoglądała na dorosłych wystraszona.

Waldek Smolak zgasił niedopałek i zerknął na Sochę.

– Jedź do młodego – mruknął. – Dowiedz się, co się dzieje.

Wszyscy zerknęli jednocześnie na nauczyciela. Ten skinął głową.

– Dobra – skinął głową. – Pilnujcie drzwi i okien. Coś mi się zdaje, że to nie będzie spokojny poranek.

Rozdział 2

Wdusił hamulec, lecz niewiele pomogło. Stary Mercedes toczył się dalej, rozpoczynając powolny obrót wokół osi. Jeszcze kilka chwil i stało się to, co stać się musiało. Niepowtarzalny odgłos towarzyszący stłuczkom. Uderzenie było delikatne, samochód nauczyciela ledwie się przecież toczył – mimo to huk wypełnił ulicę. Jan Socha nie próbował cofać; na lodowisku, w jakie zamieniła się ulica, nie miało to żadnego sensu. Wyłączył silnik, opuścił kabinę i zamknął drzwi.

Z tłumu zebranego pod komendą policji wyłonił się grubas ubrany w puchową kurtkę, która upodabniała go do figurki Michelin. Właściciel uszkodzonego Forda Mondeo dreptał niepewnie po pokrytym lodem chodniku.

– Panie! – krzyknął do Sochy, który zignorował stłuczkę i z szeroko rozstawionymi rękoma zmierzał w stronę głównego wejścia budynku policji. – Gdzie pan idziesz? Rozwaliłeś mi zderzak!

Nauczyciel minął grubasa bez słowa. Ten zatrzymał się zaskoczony.

– Panie! – ryknął. – Mój zderzak!

Jan Socha zatrzymał się i zerknął chmurnie na imbecyla w puchowej kurtce.

– Spisz mój numer, gdy wyjaśni się to zamieszanie, wrócimy do tematu – powiedział i obrócił się na pięcie.

Grubas poczerwieniał nagle na twarzy. We dwóch susach dopadł sprawcę kolizji i chwycił go za kołnierz.

– Ludzie! – wrzasnął. – Drań chce uciekać!

Socha rozpiął zamek i sięgnął do wewnętrznej kieszeni. Wbił lufę pistoletu w pulchny polik i syknął:

– Dotknij mnie jeszcze raz, tłusta świnio, a będzie to ostania rzecz w twoim życiu!

Grubas cofnął się, zachwiał i gdyby nie ściana, poleciałby na plecy. Tłum przed wejściem rozstąpił się przed uzbrojonym. Socha wszedł do pełnego ludzi holu, uniósł rękę i zamachał.

– Rysiu! – krzyknął w stronę dyżurki. – Otwórz!

Policjant rozmawiający z kobietą podniósł się z krzesła. Skinął głową i nadusił przycisk. Nauczyciel szarpnął kratę i wszedł na korytarz. Schodami na pierwsze piętro, ostatnie drzwi po prawej. Wszedł do gabinetu komendanta bez pukania. Spodziewał się raczej, że trafi na gorączkową naradę, tymczasem gabinet był pusty. Komendant powiatowy policji, inspektor Tomasz Socha siedział za biurkiem ze wzrokiem wbitym w okno. Na widok brata położył ręce na blacie i sięgnął po długopis, jakby zamierzał zapisać każde zasłyszane słowo. Jan Socha przyciągnął krzesło i usiadł tuż przy biurku.

– Młody? – zapytał, zerkając z niepokojem w twarz brata. – Wszystko w porządku?

Policjant zakreślił długopisem kółko i pokręcił głową.

– Nic nie jest w porządku – powiedział. – Nie wiem, co się dzieje. Napływają nieprawdopodobne informacje.

Jan Socha odchylił się do tyłu.

– Jest u nas Ela – powiedział, pociągając nosem. – Twierdzi, że Noteć wylała. W zasadzie to nawet nie wylała, tylko przesunęła się bardziej na północ. Rozumiesz? Ona mówi, że rzeka zmieniła położenie. Możesz to potwierdzić?

Komendant podniósł wzrok na brata, potem przeniósł spojrzenie na telefon.

– Nie masz połączenia z centralą – bardziej stwierdził, niż zapytał nauczyciel. – W całym mieście nie ma prądu, gazu, internetu. Wygląda, jakby nagle coś odcięło wszystkie media. Wiesz może coś na ten temat?

Młodszy z Sochów odsunął fotel, podniósł się ciężko i podszedł do okna. Stał tam przez chwilę, wpatrzony w rozgardiasz na dole, wreszcie odwrócił się wolno, założył ręce na piersiach i spojrzał na brata. Jan Socha zmarszczył brwi. W spojrzeniu młodego dojrzał strach.

– Obudziłem się dziś w samochodzie – powiedział nagle. – Po prostu nagle otworzyłem oczy i jechałem do pracy. Nie pamiętam, jak wstałem, jak się ubrałem, jak jadłem śniadanie. Potrzebowałem chwili, żeby sobie przypomnieć, kim jestem i dokąd jadę. Zatrzymałem się pod komendą i zastanawiałem się, co właściwie tu robię.

– Ela mówiła dokładnie jak ty. – Jan pokiwał głową. – Ja obudziłem się w łóżku. Przez chwilę… nie wiem… czułem się jak po grubej imprezie, po której człowiek niewiele pamięta. Ale potem wszystko wróciło.

Tomasz Socha wrócił za biurko, oparł łokcie na blacie i przesunął otwartymi dłońmi po twarzy.

– Działają tylko krótkofalówki – powiedział. – Zewsząd napływają dziwne informacje. W Mątwach na wylocie jakaś banda napadła na market.

– Banda? – zainteresował się Jan.

– Nie wiem. – Tomasz rozłożył ręce. – Kierowniczka sklepu pojawiła się około szóstej, nie było już prądu. Próbowała się dodzwonić, ale…

– Komórki nie działają – przerwał niecierpliwie Jan.

– Pojawili się kwadrans po szóstej – kontynuował Tomasz. – Podobno wyglądali jak z filmów o średniowieczu. Próbowała ich przepędzić, ale ruszyli w jej stronę. Zdążyła wsiąść do samochodu w ostatniej chwili. Była jedną z pierwszych. Po niej pojawili się następni.

Młodszy z Sochów ujął znowu długopis i zaczął kreślić okręgi.

– Wysłałem ludzi, żeby się rozejrzeli – zaczął po chwili. – Nie minęło piętnaście minut i zacząłem otrzymywać pierwsze raporty.

Jan Socha poprawił się na krześle. Przechylił głowę i zerknął na brata.

– No i? – W jego głosie pojawiło się zniecierpliwienie.

Młodszy z braci rysował kółka i poprawiał wielokrotnie ich obwód.

– Ze wszystkich kierunków to samo – powiedział, nie patrząc na brata. – Mówią, że asfalt kończy się jak ucięty nożem, a dalej śnieżna pustynia.

– Słucham? – Jan Socha zmarszczył brwi.

– Tak mówili – odparł Tomasz. – Śnieg aż po horyzont.

Komendant policji podniósł się znowu, tym raz jednak podszedł do drzwi i przystanął blisko, jak gdyby chciał sprawdzić, czy ktoś nie podsłuchuje. Postał chwilę, po czym stanął przed bratem.

– Kwadrans temu gadałem z Jaśkiewiczem. Stachu jest w Szadłowicach.

Jan podniósł głowę.

– Co tam się dzieje? – zapytał.

Tomasz przysiadł na biurku. Znowu założył ręce na piersiach i pokręcił głową.

– Podobno za szkołą asfalt jak ucięty nożem – powiedział szybko. – Dalej tylko śnieg.

Jan podniósł się z krzesła i stanął przed młodym.

– Jak to, śnieg? – zapytał, rozkładając ręce. – A nasz dom?

Młodszy z Sochów zaczął bębnić nerwowo blat.

– Nie wiem! – warknął. – Stachu jest na miejscu! Jedź zobacz!

Jan Socha nabrał głęboko powietrza i po chwili wahania objął młodszego brata. Przycisnął go jak dawniej, krótko i mocno.

– Spróbuj ogarnąć miasto – mruknął. – Ja pojadę zobaczyć, co się dzieje u starego.

Spis treści - fragment

Strona tytułowa

Rozdział 1

Rozdział 2