Myśli Epikteta ebook

Myśli Epikteta

Kęty 2024

Wydawnictwo Marek Derewiecki

Podstawa wydania:

Myśli Epikteta, wyd. Zienkowicz i Chęciński, Lwów 1913.

Copyright © 2024 by Wydawnictwo Marek Derewiecki

Wszelkie prawa zastrzeżone

Wydanie pierwsze

Redakcja i korekta: Zespół

Projekt okładki: Łukasz Derewiecki

Skład i łamanie: Łukasz Derewiecki

ISBN 978-83-68182-95-8

Wydawnictwo Marek Derewiecki

ul. Szkotnia 29a, 32-650 Kęty

e-mail: [email protected]

księgarnia: www.derewiecki.pl

Pozbądźcie się bożków z błota i poznajcie co jest prawdą, żeby byćwolnymi.

O dobrach prawdziwych

1. Są rzeczy, nad którymi mamy władzę, nad innymi nie mamy jej wcale. W naszej mocy są przekonania, dążenia, pragnienia i wstręt – słowem wszystko, co jest owocem naszejwoli.

2. Nie w naszej mocy są ciało, majętności, sława, zaszczyty – wszystko, czego uczynić niemożemy.

3. Rzeczy będące pod naszą władzą są z natury swej swobodne i uchylone być nie mogą; to, nad czym władzy nie mamy jest: słabe, niewolnicze, podległe tysiącom przeszkód i przykrości, należy do innych.

4. Napotkasz przeszkody, doznasz smutku i niepokoju, nawet bogów i ludzi oskarżać będziesz, jeżeli to, co zależne od przyrodzenia, za swobodne, a to co cudze, za swoje uważać będziesz. Przeciwnie, uznając swoim, co rzeczywiście do ciebie należy, a cudzym to, nad czym nie masz władzy, unikniesz wszelkiej przeszkody i przymusu. Nie będziesz oskarżał, ani też żalił się na nikogo, w żadnej rzeczy nie doznasz przykrości, nikt ci szkodzić nie będzie, wrogów nie spotkasz i nie zdarzy się nic, co by dla ciebie byłoszkodliwe.

5. Dążąc do rzeczy tak wielkiej wagi, niejedno trzeba porzucić i niejedno usunąć. Jeżeli ubiegasz się równocześnie za urzędami, lub majątkiem, zdarzyć się może, że ich nie pozyskasz, bo innych dóbr pragniesz; a na pewno miniesz się z tym, co szczęście i swobodęprzynosi.

6. Staraj się więc, aby każdą myśl przykrą odeprzeć w ten sposób: nie jesteś, czym się być wydajesz, jesteś tylko złudą. Potem podług przyjętej zasady osądź, czy to należy do rzeczy w naszej mocy zostających. Jeżeli nie, miej gotową odpowiedź: to mnie wcale nieobchodzi.

7. Zrozum, że pożądanie obiecuje zdobycie tego, czego pragniemy; wstręt chce uniknąć tego, czym się brzydzi. Nieszczęśliwym jest, kto nie osiągnie czego pożądał; zrozpaczonym, kogo to spot­kało, czego sięobawiał.

Gdy wstręt twój odnosi się do rzeczy pod twoją władzą zostających, unikniesz, czego chcesz uniknąć. Będziesz jednak biedny, jeżeli masz wstręt do choroby, śmierci lub ubóstwa. Obawiaj się więc tylko tego, co w twej mocy. Pożądaniom oprzyj się natychmiast w zupełności; nie pojmujesz bowiem jeszcze, czego pragnąć trzeba w rzeczach, nad którymi masz władzę, a jeżeli pożądasz czegoś, co nie w twojej jest mocy, ominiesz szczęście. Tymczasem używaj chwili obecnej, ale zawsze spokojnie i bezpospiechu.

8. Choroba jest przeszkodą dla ciała, ale nie dla woli, chyba, że wola jej pragnie. Jestem kulawy, to przeszkoda dla mojej nogi, ale w żadnym razie dla mojej woli. Wobec każdego zdarzenia przeciwnego powiedz sobie to samo, a przekonasz się, że przeszkoda istnieje dla czego innego, ale nie dlaciebie.

9. Nie zapominaj czym są w rzeczywistości osoby i najdrobniejsze przedmioty i zdarzenia, które cię rozweselają, służą ci i które lubisz. Jeżeli przywiązałeś się do garnka glinianego, powiedz sobie, że to garnek gliniany, bo gdyby się zbił, nie byłbyś tym wzruszony. Jeżeli kochasz swego syna lub swoją żonę, powiedz sobie, że kochasz człowieka śmiertelnego, a nie będziesz poruszony, jeżeliumrze.

10. Jesteś szalony, jeżeli chcesz, aby dzieci twoje, żona i przyjaciele zawsze żyli, bo to jest chcieć, ażeby rzeczy niezależne od ciebie były zależnymi i ażeby to co jest cudzym, było twoim. Tak samo jeżeli chcesz, aby twój sługa nie popełniał błędów, jesteś szalony, bo to jest chcieć, aby nałóg nie był nałogiem, tylko czym innym. Nie chcesz być zawiedziony w twoich pragnieniach? Owszem, możesz nie zostać zawiedziony: pragnij tylko tego, co jest w twejmocy.