Maja Lunde

Norweska pisarka, filmoznawczyni i scenarzystka. Autorka wstrząsającego i bestsellerowego zarazem Kwartetu Klimatycznego.

Maja Lunde urodziła się w 1975 r. w stolicy Norwegii. W 1996 podjęła naukę na Uniwersytecie w Oslo. Najpierw studiowała literaturę i psychologię, później, na etapie magisterskim, jako specjalizację wybrała film i historię filmu. Po dyplomie pracowała przy festiwalach filmowych i dla Muzeum Filmu. Od 2009 r. pisała scenariusze programu dla dzieci na kanale NRK Super, a później NRK 1.

Również swoje pierwsze książki Maja Lunde tworzyła dla młodego odbiorcy. Debiutowała w 2012 r. powieścią Over grensen, która została oparta na prawdziwych historiach norweskich Żydów, próbujących podczas II wojny światowej przedostać się do neutralnej Szwecji. W kolejnych latach opublikowała jeszcze kilka tytułów dla dzieci. W 2015 r. książką Historia pszczół Maja Lunde zadebiutowała jako autorka powieści dla dorosłego czytelnika.

Maja Lude i Historia pszczół

Powieścią Historia pszczół Maja Lunde otworzyła projekt znacznie większy niż jedna fabuła. Tak zwany Kwartet Klimatyczny to niebanalna i śmiała próba, by za pomocą języka literackiej fikcji przeanalizować i wyrazić rzeczywistość specyficznego kryzysu, którego współcześnie doświadcza Ziemia, a wraz z nią ludzka cywilizacja. Jak sama nazwa wskazuje, całość maja stanowić cztery tytuły.

Na kartach pierwszego z nich pt. Historia pszczół Maja Lunde opowiada losy ludzkiego przymierza z owadami, od którego, co uświadamia nam autorka, zależą dalsze losy naszego gatunku. Historie trzech bohaterów mieszkających na trzech kontynentach, w trzech różnych epokach, pisarka składa na prawdziwie epicki i przejmujący obraz schyłku ludzkich dziejów.

Historię pszczół Maja Lunde chronologicznie zaczyna w 1857 r. w Anglii, gdzie zawiedziony swoim życiem William zamierza zbudować ul. Ten projekt nadaje zupełnie nowy sens i bieg jego egzystencji. Na drugiej płaszczyźnie czasowej pisarka przenosi czytelników do Stanów Zjednoczony pierwszej dekady XXI w. Opowiada o George’u, hodowcy pszczół i właścicielem kilkuset pszczelich kolonii. Swoim ulom poświecił niemal całe życie i z przerażeniem słucha o zarazie, która dziesiątkuje owady na wszystkich kontynentach oraz o planach swojego syna, w których nie ma miejsca dla jego farmy. Ani syn George’a, ani jego żona nie dbają o dziedzictwo ojca, a los pszczół nie obchodzi ich w najmniejszym stopniu. Dlatego też na trzecim narracyjnym poziomie pisarka każe oglądać nam świat 2098 r., w którym pszczół już niemal zupełnie nie ma. Po gigantycznej zapaści ekologicznej ludzi nie mają co jeść, jedynie Chiny radzą sobie, choć z trudem, ręcznie zapylając rośliny. Powieść stała się wielkim światowym bestsellerem i, wydana w 30 krajach, przyniosła pisarce ogromny międzynarodowy rozgłos. Za Historię pszczół Maja Lunde została doceniona Nagrodą Księgarzy Norweskich.

Błękit Mai Lunde

Dwa lata po Historii pszczół wydała Maja Lunde Błękit, drugi tom swojego Klimatycznego Kwartetu. Tym razem pisarka swoją uwagę skupiła na problemie zanieczyszczenia wód i degradacji wodnych ekosystemów Ziemi. Ponownie pisarka decyduje się na zabieg podzielenia narracji na różne płaszczyzny. W pierwszej, osadzonej w 2017 r. autorka pokazuje, w jaki sposób człowiek degraduje skończone zasoby znajdującej się na planecie wody. Wracająca w rodzinne strony siedemdziesięcioletnia Signe odkrywa ogrom zniszczeń, których od czasów jej młodości dokonały się w jej ukochanym krajobrazie. Po dzikiej naturze, o której ocalenie walczyła jako dziewczyna nie pozostał nawet ślad. Za to cały ekosystem został podporządkowany interesowi ekonomicznemu ludzi. Bohaterka jeszcze raz próbuje przeciwstawić się tej niszczycielskiej gospodarce, jednak czy nie jest już na to za późno…

Druga narracja ukazuje świat, w którym Signe poniosła klęskę. Europa w 2041r. jest wyniszczona przez wojny i pożary spowodowane suszą. Na południu Francji David ucieka przed katastrofą, próbując przeżyć i ocalić swoją jedenastoletnią córeczką.

Pisząc Błękit, Maja Lund rzuca wyzwanie wszystkim, którzy apokalipsę kojarzą z odległą bliżej nieokreśloną przyszłością. Jej historie osadzone są w horyzoncie czasowym życia większości czytelników i w tym tkwi ich siła. Przez Błękit Maja Lund chce pozbawić ludzi komfortu niemyślenia o przyszłości, bo przyszłość dzieje się tak naprawdę już dziś.