Wydawca: Czwarta Strona Kategoria: Kryminał Język: polski Rok wydania: 2016

Ebooka przeczytasz w aplikacjach Legimi na:

e-czytniku (w tym Kindle) kup za 1 zł
tablecie  
smartfonie  
komputerze  
Czytaj w chmurze®
w aplikacjach Legimi.
Dlaczego warto?
Czytaj i słuchaj w chmurze®
w aplikacjach Legimi.
Dlaczego warto?
Liczba stron: 652 Przeczytaj fragment ebooka

Odsłuch ebooka (TTS) dostępny w abonamencie „ebooki+audiobooki bez limitu” w aplikacji Legimi na:

Androida
iOS
Czytaj i słuchaj w chmurze®
w aplikacjach Legimi.
Dlaczego warto?

Ebooka przeczytasz na:

Kindlu MOBI
e-czytniku EPUB kup za 1 zł
tablecie EPUB
smartfonie EPUB
komputerze EPUB
Czytaj w chmurze®
w aplikacjach Legimi.
Dlaczego warto?
Czytaj i słuchaj w chmurze®
w aplikacjach Legimi.
Dlaczego warto?
Zabezpieczenie: watermark Przeczytaj fragment ebooka

Opis ebooka Rewers - Wojciech Chmielarz, Ryszard Ćwirlej, Gaja Grzegorzewska

Jedenastu najlepszych polskich autorów kryminałów, jedenaście miejscowości, z których każda naznaczona jest zbrodnią.

Każde miasto ma swój Rewers. Znajome nazwy, utarte ścieżki i oswojone miejsca kryją ciemną stronę schowaną pod osłoną nocy, w zapomnianych schowkach, starych piwnicach, a często – za oknami pozornie zwykłych mieszkań. Pamiętają i wiedzą o niej mury budynków, brukowane uliczki, ciemne zakamarki parków, miejskie stawy i rzeki.

Rewers to podróż po mrocznej stronie polskich ulic, zaułków i dzielnic, po kraju nierozwikłanych zabójstw, zdrad i tajemnic przeszłości.

Opinie o ebooku Rewers - Wojciech Chmielarz, Ryszard Ćwirlej, Gaja Grzegorzewska

Fragment ebooka Rewers - Wojciech Chmielarz, Ryszard Ćwirlej, Gaja Grzegorzewska

Wojciech Chmielarz

BABCIA WIŚNIEWSKA

Kiedy policja aresztowała babcię Wiśniewską, wkurwiło się pół Gliwic. Rozgrzały się telefony komórkowe we wszystkich dzielnicach. Informacja przechodziła z ust do ust, od SMS-ado SMS-a, za pomocą facebookowego messengera i gmailowych skrzynek. Temperatura rosła najpierw z minuty na minutę, a później z sekundy na sekundę wraz ze społecznym gniewem. Bopsiarnia psiarnią, ale i oni powinni wiedzieć, że ponadsiedemdziesięcioletnią kobietę trzeba zostawić w spokoju. W pewnym momencie ktoś rzucił pomysł, żeby zebrać ekipę uzbrojoną w kije i łańcuchy i pójść pod komisariaty czy prokuraturę (wzależności od tego, gdzie ją trzymają) i zaprotestować przeciw tej jawnej niesprawiedliwości. A jeśli trzeba, to babcię uwolnić siłą. Ale nagle wszystko się uspokoiło. Telefony przestały dzwonić, maile płynąć, a z facebooka poznikali ludzie. Pomieście poszła bowiem plota, że babcia Wiśniewska się spruła. A może chodziło o to, że był sobotni wieczór i wszyscy poszli na browar?

1.

Prokurator Adam Górnik nalał sobie kawy do kubka i zajął miejsce naprzeciwko komisarza Stefana Niemojskiego z wydziału kryminalnego Komendy Miejskiej Policji w Gliwicach. Niemojski był jednym z tych młodych i ambitnych policjantów, którzy szybko awansowali i traktowali swoją pracę śmiertelnie poważnie. Z tego powodu Górnik czuł z nim duchowe pokrewieństwo. Obaj wiedzieli, jak to jest wprowadzać trochę cywilizowanych standardów w skostniałych, zbiurokratyzowanych instytucjach.

Górnik upił kawy i rozejrzał się po pokoju. Normalnie wolał pracować u siebie, w prokuraturze. Ale ta sprawa była na tyle niezwykła i interesująca, że postanowił podjechać na ulicę Powstańców Warszawy, do komendy. Ktoś to zresztą dobrze wymyślił, bo w promieniu niecałych stu metrów mieściła się policja, Sąd Rejonowy i areszt śledczy. Tylko Prokuraturę złośliwie ulokowano niedaleko dworca PKP, kilka kilometrów dalej.

Niemojski wyciągnął z przewieszonej na krześle kurtki elektrycznego papierosa. Podszedł do okna, otworzył je szeroko i wsadził papierosa do ust. Nacisnął przycisk włączający, a dioda na końcu zapaliła się na pomarańczowo. Wciągnął głęboko dym w płuca, wpatrując się w stojący na pobliskim placu czołg. Teoretycznie był to pomnik upamiętniający walki z czasów II Wojny Światowej, praktycznie plac zabaw dla pobliskich dzieciaków. Górnik pamiętał, że wiele lat temu jacyś miejscowi hippisi wymalowali go całego w pacyfki i kwiaty. Stał taki kolorowy i niszczejący przez wiele miesięcy, zanim przywrócono mu barwę wojskowej, zgniłej zieleni.

– Toopowiesz mi, jak to było?– zapytał Górnik.– I po co otworzyłeś okno? Podobno to nie truje.

Niemojski wypuścił szarą smugę dymu z ust.

– Ale zapach zostaje. Chociaż mam wkład.

– Jaki?

– Kaktusowy.

– I jak to smakuje?

Policjant wyciągnął z ust papierosa i przyjrzał się, jakby widział go po raz pierwszy w życiu.

– Jak kaktus?– odpowiedział niepewnie i wzruszył ramionami.

Górnik uśmiechnął się. Odstawił kubek na biurko Niemojskiego, z trudem znajdując miejsce pomiędzy notatkami, szpargałami, zdjęciami i klawiaturą starego komputera, który buczał groźnie, jakby za chwilę miał stanąć w płomieniach.

– Toopowiesz mi, co się dokładnie wydarzyło?– zapytał.

Niemojski kiwnął głową.

– Poto w końcu przeszedłeś, nie?– stwierdził oczywistą rzecz.– Kilka dni temu dostaliśmy informację, że na targowisku przy cmentarzu Lipowym handluje się narkotykami. Tobyło coś nowego. Nabazarach można było dostać papierosy z przemytu, tanią wódkę, podrabiane ubrania. Czasami zdarzał się nawet jakiś rozbitek z przełomu wieków, który ciągle handlował pirackimi DVD. Narkotyki zdarzały się bardzo rzadko. Nie ta klientela.

– Mów dalej.

– Informator był bardzo konkretny. Podał stoisko. Godziny, w których działa interes. I informacje, co znajdziemy. Gotowa realizacja.

– Cotam miało być?

– Trochę zieleniny, ale głównie dobra polska chemia. Amfetamina, ecstasy, 3mmc. Zielenina to prawdopodobnie import z Czech. Czyli generalnie petarda.

Prokurator doskonale rozumiał entuzjazm policjanta. Większość interwencji w związku z narkotykami to były drobne sprawy, takie jak zatrzymanie gówniarza z jednym skrętem. Ogłaszano to potem na stronach internetowych policji jako wielki sukces, z czego naśmiewało się później pół sieci. W przypadku akcji na bazarze było inaczej. Raczej nie trafią na czołówki ogólnopolskich gazet, ale było się już czym pochwalić.

– Dziwnie zaczęło się robić, jak pojawiliśmy się na miejscu– kontynuował policjant. Elektroniczny papieros zabulgotał cicho, kiedy się zaciągnął. Niemojski potrząsnął nim kilka razy.– Ekipa realizacyjna składała się z czterech osób. Wszyscy w cywilu, oczywiście, bo nikogo nie chcemy spłoszyć. W odwodzie mamy dwa patrole, które, jakby co, mogą nas wspomóc. Wchodzimy na targowisko. Dochodzimy do stanowiska. I co widzimy?

Górnik przetrzymał dramatyczną pauzę. Niemojskiemu opowiadanie tej historii sprawiało wyraźną przyjemność. Plotka głosiła, że kiedyś starał się o pozwolenie na wystąpienie w jakiejś TVN-owskiej czy Polsatowskiej docudramie. Według prokuratora– nadawałby się. Wysoki, przystojny, dobrze zbudowany. Brał udział w tych wszystkich idiotycznych konkursach na policjanta wrażliwego społecznie, najsilniejszego policjanta w Gliwicach i innych podobnych imprezach, które miały nadać funkcjonariuszom ludzką twarz w oczach społeczeństwach. Właściwie nie wiadomo, po co. Według Górnika ludzie powinni darzyć policjantów przede wszystkim respektem, może nawet się ich bać, a dopiero potem lubić. W każdym razie Niemojski pozwolenia albo nie dostał, albo wybrano kogoś innego i teraz swoje aktorskie ambicje realizował przed znacznie mniejszym audytorium. Obecnie– przed jednym prokuratorem.

– Widzimy, jak we wskazanej budzie siedzi sobie grzecznie starsza pani i sprzedaje tam serwety– dokończył Niemojski.

– Serwety?

– Serwety, obrusy, chusty, chusteczki, tanie tekstylia sprowadzane z Chin, które udawały ludowe rękodzieło. Dotego jakieś koszulki, skarpetki. Wszystko tanie, tandetne i do wyrzucenia zaraz po kupieniu, jeśli chcesz znać moje zdanie. Dotego, możesz mi nie wierzyć, ale tak właśnie było, siedziała sobie na zydelku i dziergała na drutach szalik albo czapeczkę. Już miałem odwoływać całą imprezę, bo to przecież nie pierwszy raz, kiedy ktoś nas robi w ciula.

– Cocię powstrzymało?

Niemojski zamarł w dramatycznej pozie, ze zmarszczonymi brwiami i elektronicznym papierosem zawieszonym w połowie drogi do ust.

– Trudno powiedzieć– stwierdził po chwili.– Chyba to, że wiesz, mamy dzień targowy. Nabazarze ruch, harmider. Ten sprzedaje, ten kupuje, ktoś się targuje, kobieta za mną dopytuje się, skąd są jabłka i jak smakuje każdy rodzaj. A nasza babcia sobie spokojnie siedzi, robi tę swoją robótkę i fest leje na to, czy coś zarobi, czy nie.

Logiczne, pomyślał Górnik. Zabudę na bazarze się płaci. Nikt nie przychodzi na targ, żeby wychodzić, będąc stratnym.

– Codalej?

– Noto trochę stoimy, jak te ciule, bo to jednak głupio wychodzić z blachą do starszej pani i jej przetrzepywać te szmaty. Tam po drugiej stronie ulicy jest stadion Piasta, cała okolica ozdobiona napisami, co się robi z policją, a sklepikarze to też nerwowe plemię. Podniesie się larmo, będziemy mieć awanturę i żadnego z tego pożytku. I wtedy widzę, jak do starszej pani podchodzi jeden taki ortalionowy rycerzyk. Drobny chłopaczek, wygolony na łyso, kajdan na szyi, w uszach słuchawki od telefonu, szeleści przy każdym kroku. Wita się grzecznie, sięga do kieszeni, daje kobiecie zwitek banknotów. A ona mu taką zwiniętą chusteczkę. Niewielką, malutką, którą chłopaczek szybko wsadza do kieszeni. Poprostu oczom nie wierzyłem. Dałem sygnał. Zwinęliśmy chłopaczka i babcię z bazaru.

– Comieli?

– Chłopaczek amfę. A babcia całą aptekę. Dokładnie tak, jak powiedział nam nasz tajemniczy informator.

Niemojski skończył palić. Wyłączył elektronicznego papierosa i schował go do kieszeni spodni. Zamknął okno i wrócił za biurko.

– Zidentyfikowaliście tego informatora?– zapytał prokurator.

– Nie. Dzwoniono do nas z budki telefonicznej.

– Tojeszcze takie są?– zdziwił się prokurator.

– Jak widać są. Takonkretna, na poczcie głównej naprzeciwko dawnego kina Bajka.

– Wiem, gdzie jest poczta. I wiem, że tam są kamery. Ściągnęliście nagrania?

Policjant roześmiał się.

– Nie. Bo i po co? Serio uważasz, że mamy ścigać praworządnego obywatela, który poinformował nas o handlu narkotykami w swojej okolicy? Pamiętasz, że takie rzeczy można zgłaszać anonimowo.

Prokurator pamiętał. Ale źle się czuł, jeśli nie wiedział wszystkiego o sprawie, którą się zajmował. A tutaj szczególnie mu coś nie pasowało. Mogło się zdarzyć, że śląskie podziemie przestępcze załatwiało swoje porachunki policyjnymi rękoma. Tylko dlaczego mieliby im wystawiać starszą kobietę? Komu ona mogła przeszkadzać? Dlaczego zaczęli właśnie od niej?

– Będę musiał z nią porozmawiać– stwierdził Górnik.

– Oczywiście– odpowiedział mu policjant.– Tylko pamiętaj, musisz być bardzo ostrożny.

– Dlaczego?

– Pracuję w tej firmie od dziesięciu lat. Wiele widziałem i sporo przeżyłem. Dlatego wierz mi, bo wiem, co mówię. Nie spotkasz w swoim życiu równie czarującej staruszki.

2.

– Uwaga! Będziemy przenosić ciężar z jednej strony na drugą. Dodajemy ramiona. Przód, przód. Dobrze! Jeszcze!– wyrzucała z ekranu komputera Ewa Chodakowska, a Aldona malowała paznokcie u stóp.

Wpokoiku tuż obok krzyczał mały Brajanek. Nie mogła się ruszyć, zanim lakier jej nie wyschnie. Zmarnowałaby tylko robotę i ubrudziła parkiet. Narastający płacz dziecka nie przeszkodził jej jednak zabrać się za kolejny paznokieć.

Wdrzwiach pokoju pojawił się Garfield. Spojrzał na żonę, na paznokcie, na włączone na laptopie DVD z Chodakowską.

– Zajmiesz się wreszcie małym?– zapytał surowo.

– Totwój syn. Może ty się nim zajmiesz?– odpowiedziała.

Twarz mu stężała. Widziała, jak napina wszystkie mięśnie. A przynajmniej te, które nie zdążyły jeszcze zniknąć pod warstwą tłuszczu. Świadomie go podpuszczała. Była pewna, że kiedyś ją uderzy. Czekała na to. I na to, aż wreszcie znajdzie sobie jakąś młodszą dupę, którą będzie obracał. Aldona miała bowiem jasno sprecyzowany cel życiowy i konsekwentnie do niego dążyła. Krok pierwszy– znaleźć takiego chłopa, który zapewni jej życie na poziomie. Takiego z jajami, twardego, którego się będą bali i który zrobi dla niej wszystko.

Padło na Garfielda. Faceta z Sośnicy, który na koncie miał już jeden wyrok i parę lat w poprawczaku. A oprócz tego głowę do interesów, ludzi, którzy dla niego robili, dwa sklepy monopolowe i jedną budę z hamburgerami. Kiedy wreszcie ją zauważył w jednej z gliwickich dyskotek, była zachwycona. Ale też nie głupia. Nie dała mu od razu, jak inne. Musiał się postarać, nabiegać, nakupować jej butów, torebek, koszulek, naszyjników. Pozabierać w modne miejsca, postawić drinki. Spodobała mu się taka niedostępna. Chociaż wiedziała, że nie mogła przesadzić. Strasznie pilnowała, żeby nie przegapić tego momentu, kiedy miał już jej prawie dość, kiedy miał już machnąć ręką, podsunąć ją jakiemuś swojemu ziomkowi. A kiedy ta chwila była tuż, tuż, pozwoliła mu się przelecieć.

Było przyjemniej niż się spodziewała.

Kiedy już była jego kobietą, pilnowała, żeby przesadnie się nie nudził. Grała na jego emocjach. Czasami była przylepą, a kiedy indziej zimną suką. Trzymała go w niepewności, żeby Garfield musiał się o nią starać. Pozwalała się podrywać różnym typkom w barach i prowokowała wybuchy zazdrości. Wszystko zwalała potem na Bogu ducha winnych chłopców. Prawie zawsze kończyło się to pobiciem. Raz nawet bardzo poważnym. Koleś wylądował w szpitalu, prokuraturawszczęła sprawę. Garfield załatwił to tak, że nikt nic nie widział. Przynajmniej oficjalnie. Ona też do końca nie wiedziała, co się stało tamtego wieczora. Tyle tylko, że Garfield trochę nerwowy chodził przez kilka dni i nawet nie chciał, żeby mu laskę zrobiła. Rzecz jednak rozeszła się po kościach.

Pokilku miesiącach, kiedy czuła się wystarczająco pewnie, przyszedł czas na realizację drugiego etapu planu. Potajemnie odstawiła pigułki antykoncepcyjne (aGarfield oczywiście prezerwatyw nie uznawał). Udało się za trzecim razem i dziewięć miesięcy później urodził się Brajanek. Odstawiła szopkę, płacz, łzy, próby samobójcze (zupełnie udawane) i jeszcze przed porodem wzięli ślub.

Teraz czekał ją etap trzeci. Ukoronowanie jej wieloletniego planu– rozwód. Niech no Garfield zajmie się innymi suniami, porucha z kolegami, pochodzi na dziwki, złapie nawet jakiegoś syfa. W domu zrobi mu piekło, Brajanek swoje dołoży, bo irytujący był z niego bachor, i będzie pozamiatane. Ona weźmie dzieciaka, dostanie alimenty i do końca życia nie będzie musiała nic robić. No, przynajmniej do momentu, kiedy Brajanek nie skończy osiemnastu lat. Ale to było tak daleko, że nawet nie chciało się jej o tym myśleć. Tyle się mogło wydarzyć do tego czasu. Może jakąś szkołę skończy, jak już będzie miała własną flotę? Otworzy salon kosmetyczny? Namalowaniu paznokci się przecież nieźle znała.

– Bierz Brajana– warknął.

– Garfield– powiedziała przeciągając samogłoski. Wiedziała dobrze, że od pewnego czasu nie lubił swojego starego przezwiska. Pozował teraz na poważnego biznesmena.– Paznokcie mam mokre! Nie widzisz?!

Obserwowała, jak rośnie w nim wewnętrzny wkurw. Zawsze wtedy jego oczy robiły się zamglone, a czubki uszu intensywnie czerwone. Z daleka można je było nawet pomylić z dwoma małymi diodami. I, trochę wbrew sobie, przestraszyła się.

– I w drugą stronę. Kolana lekko ugięte, nie prostuj kolana. Jeszcze kilka ruchów i zabieramy się do katorżniczej, ale niezwykle przyjemnej pracy– kontynuowała niezrażona Chodakowska.

Jednak nic jej nie zrobił. Pomyślała, że zcipiał przez ostatnie lata i uśmiechnęła się złośliwie. Wszedł do pokoju wrzeszczącego Brajanka. Usłyszała, jak podnosi go z łóżeczka i zaczyna nucić swoim chropawym głosem kołysankę. Pochwili chłopczyk zagruchał radośnie, czemu towarzyszyło zadowolone sapnięcie dumnego taty. Wtedy rozdzwonił się dzwonek do ich mieszkania.

– Kurwa! Aldona, leć otworzyć.

– Paznokcie– przypomniała mu, zastanawiając się, czy nie przeciąga struny.

Ale chyba nie. Był raczej w dobrym humorze. Brajanek tak na niego działał. Zawsze była zdziwiona z jaką delikatnością i czułością Garfield odnosi się do chłopczyka. Jeszcze trochę i mu mleko zacznie z cycków lecieć. Usłyszała, jak otwiera drzwi i wzdycha nagle wkurzony.

– Czego?

– Jest sprawa– odezwał się, ktoś po drugiej stronie.

Aldona znała ten głos. Należał do Kiszego. Kiszy był młody i bezczelny. Kiedy niedawno w bójce stracił górną dwójkę, kazał wsadzić sobie złoty implant. I był gotów wpierdolić każdemu, kto się z tego powodu śmiał.

– Nie możesz przez telefon?

– No, raczej nie.

Garfield wszedł do pokoju, gdzie właśnie Chodakowska prezentowała kolejne ćwiczenia. Wcisnął Aldonie Brajanka, który natychmiast spróbował chwycić matkę za włosy.

– Ej!– zaprotestowała.

– Ryj!– warknął tylko i od razu zrozumiała, że lepiej się nie odzywać.

Cosię działo między nimi, zostawało w czterech ścianach. Ale przed pracownikami Garfield musiał trzymać fason. Trzasnął drzwiami tak głośno, że nawet Chodakowska na chwilę się zamknęła.

Aldona odczekała moment. Położyła Brajanka na tapczanie, dała mu do ręki leżący nieopodal długopis, żeby się pobawił, i podkradła się pod drzwi.

– …ipsiarnia ją zwinęła– mówił Kiszy.

– Ile miała?

– No, tak za dziesięć patoli.

– Zadziesięć? Kto jej, kurwa, tyle dał?

– Myśmy dali. Wszystko jej schodziło.

– A komu to ona niby sprzedawała?! Kółku różańcowemu?!

– Jak dla mnie, to ona se to mogła sama łykać. Ale dużo brała, wszystko wypuszczała i nie było problemów z płaceniem. Codo grosza. Raz nawet, jak się pomyliliśmy o tysiaka, to potem sama przyniosła, bo jej się w rachunkach nie zgadzało.

Garfield zaczął stukać zaciśniętą pięścią we framugę.

– Dobra. Ale tak na poważnie, komu ona to puszczała?

Chwila ciszy, kiedy Kiszy zastanawiał się nad odpowiedzią.

– Ziomkom, szefie. Wie pan, taka starsza pani. Kto by ją sprawdzał? Mogła nosić przy sobie dużo dropsów i nikt się nawet nie zainteresował. A nawet jeśli, to by powiedziała, że na serce. Jak trzeba było komuś w sobotnią noc dowieźć, to się dzwoniło po babcię. Jak ktoś chciał kupić więcej, to jechał do babci.

– Doniej do domu?

– Albo na bazar. Ale na kwadrat też ziomy wpadali. Ona taka, kurwa, śmieszna była. Zawsze serwetka, ciasteczko, herbatka. Jednego zioma to nawet na zupę zatrzymała, bo jej marnie wyglądał.

Znowu chwila ciszy. Głuche westchnięcie.

– Dychacz to dużo, ale, kurwa, da się przeżyć. Ile wiedziała?

Kisza się żachnął.

– Nic nie wiedziała. Przecież kto by coś takiej babci mówił.

– Todobrze.

Kolejny moment milczenia, który przerywało tylko gaworzenie Brajanka i Chodakowska w komputerze. Przyciskała ucho do futryny, starając się wyłowić każde słowo.

– Ale jest jedna sprawa– zaczął Kiszy.

– No?

– Ziomki mówią, że fajnie by jej było załatwić jakiegoś najmimordę. Wie pan, chłopaki bardzo ją polubili.

Nie słyszała już odpowiedzi Garfielda. Wydało jej się, że mąż ją zauważył, więc szybko wróciła na kanapę.

Pochwili wszedł do pokoju. Był ponury i wyraźnie rozzłoszczony. Ten stan się pogłębił, kiedy zobaczył Brajanka.

– Coś ty mu, kurwa, zrobiła, Dona?!

Zerknęła na syna. Jego cała buzia była niebieska od długopisowego tuszu. Ale on sam uśmiechał się szeroko.

– Zabierz mu to i mordę mu porządnie wyszoruj– warknął i poszedł do siebie.

Wkomputerze Chodakowska gratulowała dobrze wykonanej serii ćwiczeń.

3.

Górnik był cierpliwym prokuratorem. Poczekał, aż policyjni wywiadowcy zrobią swoje i po kilku godzinach miał na biurku pełen życiorys zatrzymanej kobiety. Powstał na podstawie oficjalnych danych z państwowych rejestrów oraz rozmów odbytych z sąsiadami. Wszyscy, jak jeden mąż, byli zszokowani, kiedy dowiedzieli się, że babcia Wiśniewska została aresztowana. Prędzej spodziewali się, że to jej się coś stało albo że to jest jakaś pomyłka. Mimo to chętnie o niej opowiadali. Boto złota kobieta była, chociaż srogo doświadczona przez życie.

Wszedł do pokoju przesłuchań, gdzie już na niego czekała. Wiśniewska była siedemdziesięciopięcioletnią kobietą o twarzy pomarszczonej jak przejrzałe jabłko i spracowanych, dużych dłoniach chłopki. Miała na sobie czarną spódnicę do kostek i zielony, wełniany sweter zapięty po samą szyję na malutkie, lśniące guziki. Siwe włosy, długie do ramion, spięte miała klamrą w lamparcie cętki.

Nawidok wchodzącego Górnika uśmiechnęła się ciepło, odsłaniając rząd drobnych, szarych zębów, a w jej oczach zalśniły iskierki autentycznej radości.

– Pan sobie siądzie, młody człowieku– powiedziała, wskazując mu krzesło.– Musi być ci ciężko z tą taszą.

Górnik przystanął. Takie powitanie było czymś nowym w jego karierze. Zazwyczaj podejrzani witali go wrogim, ponurym milczeniem lub stekiem przekleństw pomieszanych z groźbami. Zajął wskazane miejsce.

– Pani Jadwiga Wiśniewska, lat siedemdziesiąt pięć, zamieszkała przy ulicy Horsta Bienka.

– Toja.

– Będzie pani oskarżona na podstawie artykułu 59 ustęp 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.

– Ojej… Topoważne, prawda?

– Prawda– przyznał.– Grozi pani do dziesięciu lat więzienia.

Jej usta wygięły się podkowę, a oczy zalśniły łzami.

Poprzeczytaniu jej życiorysu Górnik był zaskoczony, że kobieta potrafiła ciągle płakać. Wychowała się pod Gliwicami, w jednej z okolicznych na wpółrolniczych miejscowości. Jej rodzice trafili tutaj po wojnie. Prowadzili małe gospodarstwo, ojciec pracował w kopalni. Wydawało mu się, że złapał Pana Boga za nogi. Miał górnicze przywileje, dostęp do specjalnych sklepów i rozmaite bonusy, a robotę bezpieczną, bo pracował na powierzchni. Przynajmniej tak się wydawało aż do dnia, kiedy uderzył w niego rozpędzony wózek z węglem. Zginął na miejscu. Jadwiga Wiśniewska, jako najstarsze dziecko, musiała wziąć na siebie ciężar utrzymania rodziny. Ale nie trwało to długo, bo wkrótce zaszła w ciążę. Przeprowadziła się z mężem do miasta. Urodziła córkę. Małżonek okazał się typowym niebieskim ptakiem. Dużo pił, grał w karty, a właściwie w nie przegrywał. Milicja często zatrzymywała go za różne drobniejsze sprawki. Częściej wylatywał z pracy niż rzeczywiście pracował. Z konieczności Jadwiga musiała znowu wziąć się za zarabianie pieniędzy. Zajęła się drobnym handlem i nawet jakoś jej to szło. Nie na tyle, żeby czegokolwiek się dorobić, ale na tyle, żeby jakoś utrzymać się na powierzchni. A bywało ciężko, bo jej własny mąż ją okradał, żeby mieć na wódkę, papierosy i spłatę długów. Wytrzymała z nim do końca, ale na szczęście zmarł szybko, bo w wieku lat pięćdziesięciu pięciu. Córka, początkowo jej oczko w głowie, ukochane dziecko, wychuchane, ozłocone, szybko poszła w ślady ojca. Najpierw młodzieńczy bunt, potem złe towarzystwo, picie, palenie, narkotyki, szybka ciąża. Umarła w wieku lat dwudziestu trzech w nie do końca jasnych okolicznościach. Oficjalnie przedawkowała, ale niektórzy sąsiedzi podejrzewali samobójstwo. Podobno tuż przed śmiercią dowiedziała się, że ma AIDS. W latach dziewięćdziesiątych była to najgorsza choroba, jaką można sobie wyobrazić. I tak Jadwiga Wiśniewska została sama jak palec z małym wnukiem na wychowaniu. Zawzięła się w sobie i jakoś dała radę. Chłopak ładnie rósł i, o dziwo, bardzo przyzwoicie się zachowywał. Dobry, grzeczny, uczynny, przez wiele lat harcerz. Pewnego dnia potrącił go samochód. Skończył z przetrąconym kręgosłupem i licznymi obrażeniami narządów wewnętrznych. Nie mógł się ruszać. Ledwo oddychał. Nie mówił. Nie wiadomo, czy to dlatego, że nie potrafił, czy dlatego, że mózg też nie pracował. Potym, jak jego stan się ustabilizował, Jadwiga Wiśniewska wzięła go do domu i czule się nim opiekowała. Nie dało się jej nie współczuć. Jej życie wyglądało jak reportaż Elżbiety Jaworowicz do kwadratu.

– Będzie pani potrzebowała adwokata– powiedział Górnik.– Jeśli nie ma pani własnego, zostanie pani przydzielony z urzędu.

– Ojtam, a po co mi jakiś mądrala. Taki to tylko więcej szkody narobi niż pożytku– stwierdziła, machając ręką.

Prokurator zamrugał dwa razy. Pomyślał, że Wiśniewska albo nie rozumie, co się dzieje, albo będzie próbowała zgrywać niepoczytalną. Todrugie wyjście wydawało mu się bardziej prawdopodobne, ale zawsze, kiedy spotykał się z taką sytuacją, czuł głęboki niesmak. Było w takim zachowaniu coś strasznie niehonorowego, czego nie potrafił zaakceptować. Nawet u ludzi, którzy często byli oskarżani o wyjątkowo paskudne czyny.

– Pani chyba nie zdaje sobie sprawy z powagi sytuacji– zaczął ostrożnie.– Pozwoli pani, że pani wyjaśnię.

– Ale nie traktuj mnie, chłopcze, jakbym głupia była– odezwała się babcia.– Coty myślisz, że ja nie wiem, co zrobiłam? Tyle się przecież o tych narkotykach teraz mówi. W radiu, w telewizorze, w gazetach, chociaż ja to akurat gazet nie czytam. A szczególnie to tej, „Wyborczej”. Myślisz, że ja nie wiem? Jawiem. Jadobrze wiem. Ile ja z tego powodu nieprzespanych nocy miałam?! Tysobie nawet tego nie wyobrażasz. Tylko leżałam w nocy i z boku na bok, z boku na bok. Ażsię zastanawiałam, czy sama nie powinnam tych piguł zażyć, ale one chyba inaczej działają. I trwało to, i trwało, aż się stało, co się stało.

Westchnęła ciężko i ramiona opadły jej żałośnie w dół.

– Niczego się nie będę wypierać– dodała.– Janie z tych. Nie tak mnie rodzice wychowali.

– Skoro pani wiedziała, co robi, to dlaczego to pani robiła?– zapytał.

Wiśniewska nie odpowiedziała od razu. Siedziała bez ruchu i Górnik pomyślał, że musi być jej tu niewygodnie. Szczególnie, że czekała na niego kilka godzin. Zastanawiał się, czy ktoś w ogóle zaproponował jej kawę, herbatę lub chociaż wodę. Miał ochotę przynieść jej teraz poduszkę albo kocyk.

– Mój wnuk jest niepełnosprawny– odezwała się po chwili.– Powypadku.

– Czytałem o nim.

– Towiesz, chłopcze. A rehabilitacja kosztuje. Pielęgniarka, żeby przychodziła częściej. Boja już jestem stara. Pieluchy mu nie zmienię, przynajmniej nie za każdym razem. Czasami jestem taka słaba, że nawet jak się sfajda, to leży w tym gównie, aż pielęgniarka przyjdzie. No i masażysta do wymasowania nóg i ramion, żeby nie było odleżyn. Tego to ja też nie zrobię. Kobieta od ćwiczeń. Lekarstwa. Ubrania, bo przecież nie przystoi, żeby cały dzień nagi leżał. Chociaż pidżama mu jest potrzebna! A ja, ile zarabiam? Grosze na tym bazarku. I grosze z emerytury. Z opieki też grosze. Tyle tego jest, że ledwo na mieszkanie starczy i jedzenie. A o chłopaka trzeba zadbać.

– Mogła go pani oddać do domu opieki. Napewno znalazłaby pani jakąś placówkę, w której by go przyjęli ze względu na pani sytuację.

– Oddać?– zapytała oburzona.– Jak psa do schroniska? Własnego wnuka? Oj, nie. Nie mogłabym. Nigdy. Zewstydu bym się spaliła, jakbym coś takiego zrobiła.

Zamilkła na chwilę.

– Ale teraz chyba będę musiała– stwierdziła.

Górnik miał dość taktu, żeby tego w żaden sposób nie skomentować. Miał świadomość, że cokolwiek powie, sprawi starszej pani przykrość.

– Pójdę do więzienia?– zapytała.

– Myślę, że tak. Ale na jak długo, a może uda się wywalczyć pani karę w zawieszeniu, to zależy tylko od pani. I tego, co mi pani teraz powie.

– A co mam powiedzieć? Wszystko powiedziałam.

– Naprzykład to, od kogo dostawała pani narkotyki.

– O takie rzeczy panu chodzi! A to niech pan pyta.

Zadał jej jedno pytanie. Potem kolejne. A potem jeszcze jedno. Odpowiedzi słuchał z rosnącym niedowierzaniem. Bojeśli wszystko, co mówiła ta starsza pani było prawdą, miał w rękach prawdziwy skarb. Musiał się z nim tylko ostrożnie obchodzić.

4.

Szef nie zareagował pozytywnie na propozycję, żeby zebrać pieniądze na adwokata dla babci Wiśniewskiej. Ale też nie zabronił tego robić, więc Kisza wziął się sam do działania. Zadzwonił do paru ziomów, powiedział, jaka jest sprawa i czego oczekuje. Kujego zaskoczeniu odzew był jak pod Grunwaldem. Nie było żadnego smętnego pierdolenia, wykręcania, kombinowania. Padało tylko jedno konkretne pytanie: „Ile?”.

Ziomkowie przychodzili do niego do chałupy. Dawali tyle, ile który mógł. Dwie stówki, stówę, jeden to nawet pięć. I to bez żadnej spiny. Nikt nie sugerował, nawet żartem, że Kisza zatrzyma tę kasę, całą lub w części, dla siebie. Wszyscy zakładali, w ataku jakieś dziwnej uczciwości i wzajemnego zaufania, że jeśli chodzi o babcię Wiśniewską, to nie będzie podpierdalania. Bo w tym szalonym świecie jakieś zasady muszą być. I Kisza to rozumiał. Nawet przez myśl mu nie przeszło, żeby coś ze stale rosnącej kupki w jego szufladzie uszczknąć dla siebie.

Okazało się, że babcia Wiśniewska była w ich środowisku instytucją. Kisza nawet nie wiedział, że tyle ziomów ją znało i tylu u niej bywało. Każdego podejmowała ciasteczkiem i herbatką. Tym, co do których była pewna, że są pełnoletni, częstowała czasami nalewką z wiśni. Strasznie słodką i gęstą jak syrop. Mówiła, że to od rodziny ze wsi i że jest zdrowa.

Opowiadała o sobie. Żepieniędzy mało, że musi dużo pracować, że zdrowie nie takie, bo ją łupie w krzyżu, ale najbardziej to przed deszczem. Ale nie była taka jak te babsztyle, które przysiadują całymi dniami po przychodniach i kościelnych ławach. Nie pytlowała non stop. Dało się do niej przyjść, usiąść przy stole i chwilę pogadać o życiu.

Była jak własna babcia, która czekała na nich z dobrym słowem i kawałkiem sernika.

Nigdy ich nie oceniała. Można było do niej przyjść na ciężkim kacu, śmierdząc fajami, z przekrwionymi oczyma po wczorajszym melanżu, a ona tylko się uśmiechała i szykowała maślankę, wodę z ogórków kiszonych i jajecznicę. A do tego garść tabletek z domowej apteczki i kilka opowieści o tym, jak to ona balowała, kiedy była w ich wieku.

Pewnej soboty, przed południem, Kisza przyszedł do niej po całonocnej imprezie. Zamierzał zostawić paczkę tabletek, które wieczorem miał odebrać kolo z Zabrza i rozprowadzić w tamtejszych klubach. Babcia dała mu coś do picia i kanapeczki z pomidorem i rzodkiewką, bo słabo jej wyglądał. Nie pamiętał dokładnie, co się potem wydarzyło, ale obudził się, kiedy na zewnątrz było już ciemno. Leżał na kanapie, przykryty ciepłym kocykiem. W pierwszej chwili nie wiedział, gdzie jest. Poderwał się, gotów do bijatyki, pewien, że go ktoś porwał. Dopiero po kilku sekundach zorientował się, że ciągle jest u babci Wiśniewskiej. Siedziała w fotelu i robiła na drutach. Nataboreciku obok czekała na niego szklanka z wodą i coś do jedzenia.

– Kiepsko się poczułeś synku– powiedziała Wiśniewska, kiedy zorientowała się, że się już obudził.– Taki blady byłeś. No, jak śmierć zupełnie. No, wybacz, kochanie, ale nie mogłam cię puścić. No, nie mogłam. Jeszcze byś mi tu gdzieś zemdlał i byłoby nieszczęście.

– Taak…

Ciągle czuł się zdezorientowany. Kręciło mu się w głowie. Instynktownie sprawdził, czy ma wszystkie swoje rzeczy. Portfel i komóra były na swoim miejscu, więc natychmiast zrobiło mu się strasznie głupio.

– Chciałeś iść, ale ja nie pozwoliłam– kontynuowała babcia Wiśniewska.– Trochę się obruszyłeś, ale zaprowadziłam cię na kanapę i położyłam. Natychmiast zasnąłeś, kochanie.

Nic z tego nie pamiętał. Ale w sumie nie powinien się dziwić. Dużo wczoraj wypił. Jeszcze więcej wypalił. Dotego amfa, która trzymała go na nogach, ale w końcu musiała puścić.

– Chyba muszę cię przeprosić– powiedziała cichutko babcia.– Dzień ci zepsułam.

– Nie, nie… Nic się nie stało– uspokoił ją. Potarł twarz.

– Strasznie ci telefon dzwonił. Taką melodyjką. Wulgarną.

Zaczerwienił się.

– Totaki tam, hip-hopowy kawałek.

Spojrzał na wyświetlacz. Faktycznie miał prawie dwadzieścia nieodebranych połączeń. Większość w interesach. Czekało go sporo dzwonienia, ale nie żałował tej drzemki. Przynajmniej miał czysty umysł. Kto wie, jakich głupot by nagadał, gdyby się porządnie nie przekimał.

– Oj, ale nie przejmuj się, kochanie. Coty myślisz, że ja brzydkiego słowa nigdy nie słyszałam? Tywiesz, co przekupy na targu mówią. Uszy by ci odpadły, kochany.

Kiedy to powiedziała, przypomniał sobie, że był dzień targowy. Skoro przy nim siedziała i się nim opiekowała, to straciła dzienny utarg. Żeby jej to wynagrodzić, chciał jej dać dwieście złotych. Nie przyjęła. Kiedy nalegał, prawie wygoniła go z mieszkania. Położył więc jej pieniądze pod kryształowym wazonem w przedpokoju, kiedy nie widziała. Potem wyszedł, zanim się zorientowała, co zrobił.

Pojednej z kolejnych wizyt, ponad tydzień później, ze zdziwieniem znalazł w swoim portfelu dwa dodatkowe banknoty stuzłotowe. Nawet nie wiedział, kiedy zdążyła mu je podrzucić i jak to zrobiła, że się nie zorientował.

Taka właśnie była babcia Wiśniewska.

Święta kobieta.

5.

– I po co wam to było, pani Jadziu?– zapytał ksiądz Paweł.

Był młody. Ledwie kilka lat po seminarium. Przystojny. Kobietom się podobał i o tym wiedział, ale też nic z tym nie zrobił. Ostrożny był niesłychanie, tak się zachowywał, że wszystkie plotki ucinał w zarodku. Jedyna jego słabość to taka, że lubił w piłkę z chłopakami pograć. Gdyby mógł, to by każdą wolną chwilę na boisku spędzał. Babcia Wiśniewska go nie lubiła. Strasznie przemądrzały był, a co on tam wiedział o życiu. Tyle, co się w seminarium nasłuchał. Czyli nic. Dotego mówił do niej protekcjonalnym tonem i po imieniu. A nie przypominała sobie, żeby bruderszaft wypili. Starszy ksiądz, ten, co był przed nim, to co innego. Mądry facet, blisko pięćdziesiątki. Misjonarzem był w Afryce, najeździł się po świecie. Wszystko rozumiał w pół słowa, a do starszych to tylko z szacunkiem podchodził. Prawdziwy dżentelmen w sutannie. Przenieśli go gdzieś, gdzie miał być proboszczem i dali w zamian tego młokosa.

Ksiądz Paweł przyjechał po nią, kiedy prokuratura postanowiła zwolnić ją z aresztu. Uznali, że nie ma obawy ucieczki ani mataczenia. Poza tym współpracowała z organami ścigania. Oddali jej wszystkie rzeczy. Nawet złoty łańcuszek, chociaż bała się, że go ukradli. Ksiądz już na nią czekał przy wyjściu z aresztu śledczego i pomógł wsiąść do szarego fiata punto. Gdy odjechali kawałek, zadał wtedy to swoje pytanie.

Ico ona miała mu odpowiedzieć, zastanawiała się. Coby nie powiedziała, chłopaczek i tak nie zrozumie.

– Oj, zdarzyło się, proszę księdza.

Duchowny nie był zadowolony z tej odpowiedzi.

– Zdarzyło się? Jadzi się zdarzyło? Zdarzyć się może talerz z zupą zbić, a nie takie rzeczy!– wyrzucił z siebie oburzony.– Czy Jadzia zdaje sobie sprawę z tego, co zrobiła?

Słyszała, że w tym pytaniu, rzucał jej linę ratunkową. Mogła się przyznać, że jest starszą panią, że nie rozumiała, że robi coś złego. Żetotalnie się pogubiła i myślała, że tylko pomaga sympatycznym młodym ludziom. Ażsię złość z tej bezczelności młodego księdza w niej zebrała.

– Jadzia to do mnie mówiła tylko matka nieboszczka– wypaliła.– I mąż, też nieboszczyk! A dla księdza to ja jestem pani Wiśniewska, a jak nie, to zacznę do księdza Pawełku mówić. Zresztą ksiądz to się sam jak dziecko zachowuje. Tylko za tą piłką biega. Nie księdzu mnie pouczać!

Otworzył usta, ale, speszony, nie zdołał wydobyć z siebie żadnego słowa. Dopiero po chwili odważył się odezwać.

– Jadzia… Pani Wiśniewska– poprawił się od razu– proszę mi wybaczyć, ale moim obowiązkiem jako duszpasterza jest upewnić się, że pani wie, co się dokładnie wydarzyło.

– A co mam nie wiedzieć!? Wiem. W areszcie byłam. Nawet miło. Już wiem, czemu mój stary tyle razy tam lądował.

– Z takimi zarzutami…– zawahał się.– Pan prokurator mówi, że to dobrze, że pani z nimi współpracuje, ale podobno tyle pani tego miała, że i tak może pani w więzieniu skończyć.

– Noto może skończę– powiedziała butnie.

– A co się wtedy stanie z Mariuszem?– zapytał.

Tobył jej czuły punkt. Słabiej się jej zrobiło, kiedy przypomniał jej o wnuku. W czasie pobytu w areszcie starała się o nim nie myśleć, chociaż było trudno. Jej ciało działało jak dobrze naoliwiony mechanizm. Pamiętało, że o tej porze trzeba do Mariusza zajrzeć i dać mu coś do picia, a o tej leki. Wiedziała też, kiedy włączyć mu telewizor, a kiedy była jego ulubiona audycja w radiu. Toznaczy, nie mogła być tego pewna, bo przecież kontaktu z nim nie było żadnego, ale miała wrażenie, że kiedy jej słuchał, to taki bardziej czujny się robił. Brakowało jej też ich rozmów. Przychodziła do niego zawsze na pół godziny rano i na pół godziny wieczorem. Rano siadała ze słabą kawą zalewajką (lekarz zabronił jej w ogóle pić kawę, ale nie potrafiła z niej zrezygnować), a wieczorem z herbatką. Opowiadała mu, co się wydarzyło, jak minął jej dzień, co planuje. Wydawało się jej, że nie tylko ją słyszał, ale nawet rozumiał. Czasami stękał, jakby próbował jej odpowiedzieć.

– Podzwoniłem trochę– odezwał się ksiądz.– Wydaje mi się, że uda nam się znaleźć dla niego miejsce w jednym domu opieki prowadzonym przez siostry zakonne.

Spojrzała na niego z wdzięcznością. Nie spodziewała się, że o tym pomyślał. Ludzie wiedzieli, w jakiej jest sytuacji. Ale rzadko pomagali.

– Dziękuję księdzu.

– I jeszcze jedno, pani Wiśniewska– powiedział duchowny. Nachwilę puścił jedną ręką kierownicę, żeby poprawić sobie kołnierz koloratki. Cisnął go, bo pod spodem dostrzegła ciemno czerwoną pręgę.

– Tak, proszę księdza?

– Nie wiem, czy to dobre miejsce na taką rozmowę, ale pani Wiśniewska, pani się u mnie spowiadała.

Tak było. Wolała spowiadać się u proboszcza, ale do niego często była kolejka. Była zbyt zmęczona, żeby w niej stać. Poza tym w mieszkaniu czekał na nią Mariuszek. Szła więc tam, gdzie było szybciej.

– I nigdy mi pani Wiśniewska się z tego nie wyspowiadała.

Kolejny raz mówił prawdę. Ciążyło jej to, ciążyło. Nawet się raz prawie złamała, żeby o tym opowiedzieć, ale jednak nie mogła. Coś głęboko w niej jej nie pozwalało. Trudne miała życie. Niełatwe. Ale o jednym każdy zaświadczy– uczciwe. Była z tego dumna. Jak się mogła teraz tego wyrzec? Przyznać, że to kłamstwo. Nawet w konfesjonale, księdzu, pod tajemnicą spowiedzi– nie potrafiła.

– A potem, pani Wiśniewska– ciągnął ksiądz Paweł– widziałem, że przystępowała pani do Najświętszego Sakramentu. Ale tak nie było można. Nie była pani w stanie łaski uświęcającej. Tobyło świętokradztwo, pani Wiśniewska.

Akurat podjechali przed jej dom. Przemyśliwała o tym, co właśnie usłyszała.

– Jezus mi wybaczy– powiedziała wreszcie i wysiadła z samochodu.

6.

Przyszli o szóstej rano. Punktualnie jak zegarku.

Najpierw głuche łupanie do drzwi, jakby jakiś pijak pomylił mieszkania. Potem jeszcze jedno, głośniejsze, mocniejsze i trzask wyłamanych z futryny drzwi.

Później był już tylko hałas. A przynajmniej Aldona tak to zapamiętała. Ubrani na czarno policjanci. Cali w kostiumach, jak z filmów, z twarzami zakrytymi chustami i wielkimi hełmami, jakby szli walczyć w powstaniu. I takie śmieszne ochraniacze na kolanach, jakie noszą dzieciaki na deskorolkach. Tylko ciemne, jak skorupa żółwia, a nie jasne. W dłoniach broń. Karabinki i strzelby. Ale przede wszystkim– krzyk.

– Policja! Naziemię, kurwa! Wszyscy na ziemię!

Garfield zdążył się tylko podnieść. Rano zawsze mu się ciężko wstawało. Mrugał oczyma, jakby myślał, że to jest ciągle sen. Jeden z policjantów chwycił go za ramię. Bandyta szarpnął się i zamachnął. Tobył odruch, nic więcej. A sam ruch był powolny. Robak w zupie jest szybszy. Funkcjonariuszom tyle wystarczyło. Wyrwali Garfielda z pościeli. Rzucili na ziemię, jeden przysiadł mu na plecach, aż zatrzeszczał kręgosłup, i założył kajdanki. I Garfield leżał tak, w samych majtkach, z twarzą wgniecioną w dywan.

Aldona patrzyła na to wszystko przerażona. Jeden z policjantów stał tuż przy niej. Twierdził potem, że broń miał opuszczoną, chociaż gotową do użycia– w końcu byli w mieszkaniu groźnego przestępcy. Ona zapamiętała, że do niej celował. Siedziała zakryta do połowy cienką kołdrą, w koszuli nocnej z opadającym ramiączkiem tak, że niemal widać było jej cycki, i wpatrywała się w ciemne oko lufy.

Biegali po całym mieszkaniu, krzycząc do siebie słowa, których nie rozumiała. Z powodu tych masek mamrotali tak, że się po prostu nie dało. W pokoju obok Brajanek darł się w niebogłosy. Niemal go widziała. Całego czerwonego, zaślinionego, z twarzyczką lśniącą od łez i bijącego powietrze malutkimi piąstkami. Z piersi pociekło jej mleko.

Nie potrafiła tego wytłumaczyć, ale teraz, w tej właśnie chwili niczego nie pragnęła bardziej niż pójść do niego, wyjąć z łóżeczka, przytulić i poczuć zapach jego maleńkiej główki, delikatnych włosków i miękkiej skóry.

Była jak na głodzie.

Podniosła się, bo chciała do niego iść, ale funkcjonariusz, ten, który cały czas do niej celował, pchnął ją tak, że wylądowała tyłkiem na tapczanie, a plecami uderzyła o ścianę.

– Siedzisz i się nie ruszasz!– wrzasnął, chociaż w jego ustach brzmiał to jak „Ssiciszi szie nie rszasz”.

– Dziecko! Brajanek!– wyrzuciła z siebie te dwa słowa. Cała się trzęsła.

– Dajcie jej, kurwa, iść do dzieciaka!– wykrzyknął leżący Garfield.– Dajcie jej iść do syna!

– Zamknij się.

– Dajcie jej, bo was dorwę! Dajcie jej, bo was zapierdolę!

Pilnujący Garfielda funkcjonariusz kucnął obok bandyty. Zza paska wyciągnął niewielki pojemniczek, który okazał się gazem pieprzowym. Psiknął nim Garfieldowi prosto w twarz z małej odległości. Mężczyzna zawył tak, że przez chwilę nie było słychać Brajanka. Zaczął się rzucać, próbując się turlać po dywanie, ale policjanci mocno go trzymali (Aldona twierdziła później, że się śmiali, funkcjonariusze stanowczo zaprzeczyli).

Wtedy do pokoju wszedł kolejny funkcjonariusz. Tym razem ubrany po cywilnemu. Odznakę miał zawieszoną na piersiach, jak na filmach i serialach w TVN. Podpierał się rękoma pod boki i uśmiechał bardzo zadowolony. Zawiesił wzrok najpierw na Garfieldzie, potem na Aldonie. Obczaił ją tak, jak obczaja się laski na dyskotece. Kiedy zauważył ciemne plamy po mleku na koszulce nocnej, na wysokości jej sutków, skrzywił się z obrzydzeniem.

– Zabierzcie ją do dzieciaka– powiedział.

Mimo że go nienawidziła (widziała go po raz pierwszy w życiu, ale wystarczyło), gotowa była rzucić mu się do nóg i dziękować z całych sił.

Jakiś funkcjonariusz pomógł jej wstać. Kiedy przechodziła obok policjanta w cywilu, ten chwycił ją za ramię i przyciągnął ją do siebie. Poczuła zapach jego wody po goleniu– pachniał miętą i tanią chemią.

– Ale jeśli odstawisz nam tu jakąś Blidę, to przysięgam ci, zajebiemy cię. Kapewu?

Nie odpowiedziała, więc potrząsnął nią, jak szmacianą lalką.

– Kapewu?

– Kapewu– wyszeptała.

Wypuścił ją.

Wtowarzystwie funkcjonariusza poszła do pokoju dziecka. Brajanek ciągle płakał. Teraz ciszej, jakby stracił siły. Nie potrafiła wydobyć z siebie głosu, żeby cokolwiek do niego powiedzieć, więc tylko ostrożnie podniosła z łóżeczka i przytuliła.

Usiadła z nim na małym, dziecięcym, plastikowym krzesełku, które wyglądało jak grzybek. Poprawiła koszulkę nocną, żeby nie było widać majtek i przystawiła małego do piersi. Natychmiast zaczął ssać.

– Odwróciłbyś się zboku– powiedziała do funkcjonariusza, który ciągle stał przy niej z długą bronią. (Onatwierdziła, że pokazał jej wtedy środkowy palec, policjant zaprzeczył).

Przez otwarte drzwi od dziecinnego dostrzegła, jak policjanci wyprowadzają Garfielda. Jej mąż obrócił się w jej stronę. Nie była pewna, czy ją zobaczył. Oczy miały miał całe zapuchnięte, jakby zszedł z bokserskiego ringu.

Chciała mu powiedzieć, że dadzą sobie radę, że wszystko naprawią, że pokażą im wszystkim, że z Garfieldem się nie zadziera. Ale kiedy otworzyła usta, Garfielda już nie było. Pociągnęła więc nosem. Wbiła wzrok w pilnującego ją policjanta.

– Pierdol się, gnoju– powiedziała mu.

Aon się tylko roześmiał.

7.

Prokurator Górnik zaparkował samochód na ulicy Horsta Bienka. Przez chwilę siedział w aucie, czekając aż skończy się piosenka w radiu. Nie dlatego, że tak mu się podobała, ale dlatego że nie lubił zostawiać rzeczy w połowie. Czy to było coś tak poważnego jak sprawa sądowa, czy tak trywialnego jak popowy szlagier.

Górnik uważał się za lokalnego patriotę. Nie śląskiego, bo nie utożsamiał się z tą całą górniczą tradycją, gwarą, czerwonymi oknami w familokach, ale gliwickiego właśnie. I było mu przykro, że z tych wszystkich gliwickich autorów, poetów i pisarzy tylko Horst Bienek, pewnie najmniej znany, jest utożsamiany z jego miastem. Różewicz wyniósł się do Wrocławia, tam pisał, wystawiał i tam zmarł. Zagajewski (Górnik co roku trzymał za niego kciuki, gdy ogłaszano laureata Literackiej Nagrody Nobla i co roku przeżywał maciupeńkie rozczarowanie) wyniósł się do Krakowa. Podobnie jak jego kumpel z liceum i od poezji– Kornhauser. Żeby jeszcze Bienek napisał coś tak dobrego jak Blaszany bębenek Grassa albo chociaż Cholonka kojarzonego z Zabrzem Janoscha. Ale nie. Pisarstwem Bienka zainteresowanych było już tylko paru gliwiczan. Pewnie nawet mieszkańcy ulicy nazwanej jego imieniem nie wiedzieli, kim był, mimo tablicy pamiątkowej wmurowanej w jeden z budynków.

Wszedł na pierwsze piętro, po drodze odczytując napisy na ścianach. Zwyczajowa mieszanka bluzgów, wyznań miłosnych i kibicowskiego znaczenia terenu. Zapukał w liche drewniane drzwi, które wyglądały tak, jakby nie wymieniano ich od wojennych czasów. Czekał, przestępując z nogi na nogę. Słyszał, że w środku grał telewizor, ale nikt mu nie otwierał. Przez chwilę bał się, że jego najgorsze przeczucia się spełniły i już miał dzwonić pod 997, kiedy rozległ się chrzęst zamka. Drzwi otworzyły się i po drugiej stronie stała babcia Wiśniewska.

– Pan prokurator!– zawołała.

Naprawdę ucieszyła się na jego widok. Niewiarygodne.

– Dzień dobry pani.

– Pan wejdzie, pan wejdzie– powiedziała kobieta, zamaszystym ruchem, jakby trzymała w dłoniach miotłę, zapraszając go do środka.– Pan nie ściąga butów, panie prokuratorze– dodała, chociaż wcale nie miał takiego zamiaru.– I tak miałam odkurzać. Się kurzu nazbierało, jak mnie nie było!

Przedpokój był niewielki, ciemny i zawalony starymi kurtkami, licznymi butami, apaszkami, czapkami. Większość z nich miała co najmniej kilkanaście lat. Zwisały smętnie z wieszaków i haków niczym pasożytnicze pnącza.

Potem mieszkanie robiło się jaśniejsze i przyjemniejsze. Widział kuchnię i unoszące się w niej kłęby pary. Widać babcia właśnie coś gotowała. Potem duży pokój, a w nim wersalka, telewizor w kącie, tuż obok obowiązkowej paprotki, i stół, na którym stała cukiernica w towarzystwie programu telewizyjnego i „Życia naGorąco”, oraz oszklony kredens z porcelanową zastawą marnej jakości. Drzwi do kolejnego pomieszczenia były zamknięte.

– Topokój Mariuszka– powiedziała babcia, widząc jego spojrzenie– Teraz śpi.

Zdziwiło go, że w całym mieszkaniu nie było żadnych zdjęć. Jedyną ozdobą na ścianie był mały, metalowy krzyżyk zawieszony nad wejściem do dużego pokoju. Jakby kobieta próbowała się odciąć od przeszłości. Nie było też żadnych książek. Ani Biblii, ani encyklopedii. Ale to go akurat nie dziwiło. Wątpił, żeby Wiśniewska jakąś szczególną atencją darzyła słowo pisane.

– Czego się pan napije? Herbatki? Dobrą mam, taką owocową. A może kawy?

– Nie, dziękuję.

Skrzywiła się urażona.

– Noprzecież pana tak nie wypuszczę o suchym pysku. Coby to było?!

– Nic by nie było, proszę pani.

– Ale to tak nie wypada– stwierdziła stanowczo.– Ciasteczka przyniosę. Toco będzie, kawa czy herbata?

Zdał sobie sprawę, że nie uda mu się z nią wygrać. Przynajmniej nie w tym temacie.

– Kawa.

– Ale tylko plujkę mam.

– Plujka będzie OK.

Musiał poczekać, aż kobieta wszystko przygotuje. Słyszał, jak krząta się w kuchni, jak stawia czajnik na gazie i wyciąga naczynia z zawieszonej nad zlewem suszarki. A potem przeciągły gwizd, kiedy woda wreszcie się zagotowała i Wiśniewska wróciła do niego, niosąc w drżącej dłoni spodeczek ze szklanką pełną czarnej jak węgiel kawy, na wierzchu której zebrał się brązowy kożuszek. W drugiej ręce miała talerzyk z herbatnikami obficie posypanymi cukrem. Prokurator podziękował i odstawił napój na stół, żeby się schłodził.

– Jak pani sobie radzi?– zapytał.

– Panie prokuratorze, jak ja mogę sobie radzić?– odpowiedziała pytaniem na pytanie i uśmiechnęła się smutno.– Bywało lepiej, ale dobrzy ludzie pomagają. Jakoś to idzie. A u pana? Zdrowie dopisuje panu i małżonce?

Gdyby to był ktoś inny, Górnik zastanawiałby się, czy to nie pogróżka i czy nie powinien szykować się do stawiania zarzutów. Ale Wiśniewska powiedziała to z takim autentycznym zainteresowaniem i troską, że nie mógł mieć wątpliwości co do jej dobrych intencji.

– Dopisuje.

– A to dobrze. Byleby zdrowie było, to najważniejsze, wszystko inne się samo ułoży. Pan mi wierzy, bo ja wiem, co mówię. No i żeby dzieci zdrowe były. Tojest najważniejsze. Pan ma dzieci?

Miał, ale akurat taką wiedzą z Wiśniewską, pomimo całej swojej sympatii dla staruszki, nie zamierzał się dzielić.

– Przyszedłem panią poinformować, że zatrzymaliśmy Patryka Długosza, pseudonim „Garfield”.

– Todobrze– powiedziała stanowczo Wiśniewska.– Pan wie, ja się teraz strasznie tego wstydzę, co robiłam. Strasznie. I to dobrze, że tego człowieka zatrzymaliście. Boon był z nich wszystkich najgorszy.

– W każdym razie, w dużej mierze udało nam się to zrobić dzięki pani wyjaśnieniom.

– Dzięki Bogu!– Wiśniewska przeżegnała się.– Może z tego jeszcze jakiś pożytek będzie.

Prokurator sięgnął po herbatnika i nadgryzł niewielki kęs. „Może będzie z tego jakiś pożytek”– powiedziała, nie zdając sobie sprawy z bogactwa wiedzy, jaką im przekazała. Zatrzymali już pięć osób, a planowali kolejne aresztowania. Nakażdą z tej piątki mieli solidne papiery, a najbardziej solidne na szefa grupy– osławionego Garfielda. W magazynach marihuana za trzy tysiące złotych, amfetamina za dwadzieścia siedem i ecstasy za piętnaście. I co najważniejsze, sprawa była rozwojowa. Wszystko dzięki starszej pani, która miała niebywale dobrą, jak na swój wiek, pamięć. I która wpadła w ich ręce dzięki anonimowemu donosowi.

– Ponieważ pani z nami współpracuje i ze względu na pani sytuację rodzinną, może pani odpowiadać z wolnej stopy.

– Jeszcze raz panu prokuratorowi dziękuję.

– Nie ma potrzeby– przerwał jej.– Sobie pani może podziękować. Chciałem pani zasugerować, żeby do czasu rozpoczęcia rozprawy przeniosła się pani gdzieś. Może do rodziny? Mapani jakąś w Gliwicach?

– A gdzie ja się im będę na głowę ładować!?– żachnęła się oburzona.– Swoje problemy mają, panie prokuratorze.

– Pani Wiśniewska– przybrał bardziej oficjalny ton– przyszedłem tu po to, żeby panią ostrzec. Garfield siedzi, to fakt, ale na wolności pozostają niektórzy jego ludzie. Mogą próbować panią zastraszyć, skłonić do zmiany wyjaśnień.

– A mogę to zrobić?– zainteresowała się.

– Może pani– przyznał– ale ani sobie, ani jemu– wskazał na drzwi do pokoju Mariusza– pani w ten sposób nie pomoże. Radzę w pełni z nami współpracować. Tak czy siak, powinna pani zadbać o bezpieczeństwo. A tutaj bezpieczna pani nie jest. Proponuję przenosiny do rodziny, koleżanki. Gdziekolwiek, gdzie nie będzie pani sama.

Zmarszczyła czoło, zastanawiając się nad tym, co powiedział. Jej zmarszczki zrobiły się jeszcze głębsze, w oczach zalśniły łzy. Górnik poczuł się nieswojo. Jakby przyszedł tu tylko po to, żeby dręczyć starszą panią.

– Starych drzew się nie przesadza– powiedziała Wiśniewska.– Mytu z Mariuszkiem zostaniemy.

– Jest pani pewna?

– Panie prokuratorze, całe życie tu mieszkałam. I jak Bóg da, to chciałbym tu umrzeć.

8.

Nie była pewna, ale na dziewięćdziesiąt dziewięć procent się w niej nie spuścił. Najpierw nie chciał mu stanąć. Musiała bardzo długo ssać penisa, lizać żołądź, równocześnie pieszcząc dłonią jądra, żeby wreszcie odrobinę stwardniał. Wtedy kazał jej się odwrócić, ściągnął jej spódniczkę, majtki i wszedł w nią mocno, narzekając, że jest za sucha. Też byłby suchy, gdyby przez ostatnie kilkanaście minut nic tylko miętolił swojego penisa w ustach– pomyślała, ale nic nie powiedziała. Zaczął się w niej ruszać, rytmicznie uderzając ciałem o jej pośladki. Poczuła, że zaczął mięknąć. Odtego momentu zaczęła jęczeć, żeby dodać mu otuchy i wszystko przyśpieszyć. Chwycił ją za włosy, wcisnął twarz w koc i ruchał, dysząc ciężko jak parowóz. Kiedy zerknęła do tyłu, zobaczyła, że jest cały czerwony, po klatce piersiowej spływa mu pot i robi minę, jakby miał zaraz komuś wpierdolić.

Nagle zastygł. Poruszył się spazmatycznie i zacharczał przeciągłe „kuurwwa…” i wyszedł z niej. Odwrócił się, zanim zdążyła się przyjrzeć jego penisowi. Pomasowała się po cipce. Nie czuła spermy. Popowrocie do domu będzie musiała się czymś posmarować, bo strasznie ją obtarł.

Poraz pierwszy jakiś facet udawał przy niej orgazm. Nawet nie sądziła, że to jest możliwe. Ona sama robiła to często. Faceci lubią przecież myśleć, że są świetni w łóżku. Dopytują się, czy doszła i ile razy. Garfield nie był wyjątkiem. Może o to nie pytał, aż tak się nie poniżał, ale lubił myśleć, że ją solidnie zaspokaja. W rzeczywistości doszła z nim może ze trzy razy. Często po wszystkim sama kończyła ukradkiem, tak żeby nie zauważył. A teraz on ją potraktował tak samo. Dziwnie się z tym czuła. Jakby kończyła się jej data ważności do spożycia.

Garfield założył koszulkę i usiadł na krześle naprzeciwko żony. Aldona nie wiedziała, w jaki sposób adwokat załatwił im „mokrą” wizytę, ale rozumiała doskonale, że nie chodziło tylko o ruchanie. Pokój do takich wizyt był jedynym pomieszczeniem w areszcie, gdzie mogli być w miarę pewni, że nikt ich nie podsłucha. A Garfield wpadł w lekką paranoję. W ogóle źle radził sobie z sytuacją. Chodził przygarbiony, jak człowiek, który właśnie dostał szpadlem w plecy. Jego twarz nagle zrobiła się dziwnie obwisła, a lewa powieka zaczęła mu drgać, jak u wujka Aldony, który wyjechał do Niemiec i dostał wylewu (oba fakty nie były ze sobą powiązane).

Źle to wyglądało. Bała się. Niekoniecznie tego, że Garfield skończy z wyrokiem, ale tego, że będzie musiała wrócić do mieszkania matki z małym Brajankiem, który w tym momencie do niczego jej nie był potrzebny (chociaż musiała przyznać, że przez parę ostatnich nocy brała go ze sobą do łóżka i zasypiała dopiero wtedy, kiedy mogła wtulić twarz w jego włoski).

– Mecenas czytał już akt oskarżenia– odezwał się Garfield chrapliwym tonem. Dopiero dochodził do siebie po nieudanym zbliżeniu. Wciąż ciężko dyszał i nawet na nią nie patrzył, kiedy zakładała majtki.

– I co?

– Będzie dobrze.

Powiedział to w taki sposób, że mu nie uwierzyła. Onsam sobie pewnie też nie.

– Będzie dobrze– powtórzył już pewniejszym tonem– ale musisz zrobić jedną rzecz, Donna.

– Ja?

– Ty, ty. Japrzecież, kurwa, nie mogę.

– Ale może ktoś z twojej ekipy?

– Ekipa siedzi, a ci co nie siedzą, nie są na tyle kumaci, żeby ogarnąć temat. Tomasz być ty. A teraz zamknij paszczę i słuchaj.

Usiadła na leżance. Podciągnęła nogi pod brodę.

– Mecenas mówi, że jest tak, że mają trochę materiałów. Ale one są do podważania. Się jakoś z tego wykaraskam, nie?

– Oczywiście, kochanie.

Spojrzał na nią krzywo, ze złością, a ona przypomniała sobie, że miała się nie odzywać.

– Problem jest jeden, że mają zeznania od tej babci ze straganu. Babcia pierdoliła ozorem na lewo i prawo i wszystkich równo gównem oblepiła. Jeśli będzie to pierdolenie utrzymane, to mam przejebane. A jak ja mam przejebane, to ty też, Donna, masz przejebane. Dlatego zrobisz jedną rzecz. Bierzesz Kiszego. Jedziecie do tej wiedźmy i robicie tak, że ona wycofuje swoje zeznania. Maich, kurwa, nie być.

– Ale jak mam to zrobić?

– A gówno mnie to obchodzi. Coś wymyślicie. Możesz z nią pogadać jak jedna pizda z drugą. Jak chcesz, to możesz jej przyjebać. Mabyć zrobione i tyle.

Mówiąc, zacisnął pięści i przez chwilę była pewna, że ją uderzy.

– A jak ona pójdzie z tym do psiarni? Wtedy mnie też posadzą! Brajan będzie bez taty i bez mamy.

Spurpurowiał gwałtownie. Poderwał się z miejsca, chwycił ją za twarz, ścisnął policzki. Przybliżył swoją twarz do jej. Z ust mu śmierdziało zepsutym jedzeniem.

– Brajan? Brajan?! Weź mi nie pierdol tu o Brajanie!– krzyknął.– Ręce sobie po łokcie spracowałem, żeby gówniarzowi niczego nie brakowało, a teraz chcą nam to wszystko zapierdolić. Wszystko nam zabiorą, każdą jedną małą rzecz. Nie zrobisz tego, co mówię, to pod mostem skończysz i będziesz się kurwić na autostradzie, żeby móc chleb do garnka włożyć. Rozumiesz?!

Kiwnęła głową na znak, że tak. Puścił ją i wytarł o dres dłoń ubrudzoną śliną.

– No– stęknął.

Przez chwilę stał nad nią, wyraźnie wahając się, co powinien zrobić. Wreszcie nachylił się nad Aldoną i pocałował w czubek głowy. Potem bez słowa podszedł do drzwi i uderzył w nie kilka razy, informując strażników, że chce wyjść.

9.

Noto robili to. Aldona i Kiszy.

Oddała Brajanka matce na przechowanie. Poczekała, aż Kiszy po nią przyjedzie swoim dziesięcioletnim, sprowadzonym z Niemiec BMW i razem pojechali do babci Wiśniewskiej. Kisza cały spięty, z marsową miną i przekleństwami, którymi nieustannie obrzucał innych kierowców. Ona ze ściśniętym ze strachu żołądkiem.

Dobrze się bawiła, kiedy słuchała opowieści o takich sytuacjach. Albo kiedy je prowokowała. Ale teraz po raz pierwszy miała w nich uczestniczyć. Bała się, że coś się koncertowo spierdoli. Ale innego wyjścia nie było.

Robiła to dla Brajanka.

Babcia Wiśniewska otworzyła im drzwi z szerokim uśmiechem na pomarszczonej twarzy. Wpuściła do środka bez pytania i bez strachu.

– Dobrze, że jesteś Marcinku…

„Marcinku” – Aldona nie wiedziała, że Kiszy tak miał na imię. A staruszka tak. Drobna rzecz, ale niepokojąca. Ile jeszcze takich drobnostek poznała i w jaki sposób? Ile zdążyła sprzedać policji?

– Niedawno ciasto zrobiłam. Taka drożdżówka zwykła, ale z konfiturą powinno być mniam, mniam. Towam ukroję po kawałku. I herbatki zrobię. Ale powiedz mi najpierw Marcinku, co to za pannę do mnie przyprowadziłeś.

Trajkotała jak najęta, na jednym wydechu, jakby startowała w jakimś wyścigu.

– Jestem tu po to, żeby z panią porozmawiać– powiedziała Aldona.

– Strasznie mi miło– ucieszyła się staruszka.– Mało kto do mnie zagląda, czasami sobie tylko radio włączę, do Mariuszka pójdę.

– Masz wycofać swoje zeznania z prokuratury, pizdo!– krzyknęła, przerywając jej kolejny słowotok.

Staruszka przystanęła. Przyjrzała się Aldonie, przekrzywiając głowę, i kobieta była pewna, na sto dziesięć procent, że stara uśmiechnęła się przy tym nieznacznie. I było w tym uśmiechu coś, co sprawiło, że Aldonie zmiękły ze strachu nogi.

– Wydaje mi się, że to niemożliwe, kochanie.

– Zrób to!

– Nie, słoneczko. Chodź, tej drożdżówki wam nałożę.

– Kiszy…

Kiszy drgnął, kiedy wypowiedziała jego imię. Dotej pory stał z boku ze spuszczoną głową, jakby zawstydzony.

– Kiszy…– powtórzyła, widząc jego wahanie.

– Kurwa…– wymamrotał i wypuścił trzymaną w rękawie kurtki grubą, drewnianą pałkę. Wziął zamach i jednym uderzeniem stłukł szklaną szybę w kredensie, stojące tam szklanki, porcelanowe figurki i zdobione talerze. Lśniące, drobne, ostre kawałki trysnęły fontanną odłamków na wszystkie strony.

– Słuchaj, pizdo!– powiedziała Aldona.– Masz pójść do psów. Masz im powiedzieć, że to wszystko, co nagadałaś, to kłamstwa. Żeci się na mózg rzuciło, bo za dużo, kurwa, masła żarłaś. A teraz już nic nie pamiętasz, nic nie wiesz i te wszystkie dropsy to się u ciebie wzięły przypadkiem. A jak nie, to Kiszy tu przyjdzie i pogruchocze ci kości. A w twoim wieku, pizdo stara, bardzo się one źle zrastają. Jasne?

Staruszka słuchała cierpliwie, ale słowa groźby wydawały się po niej spływać jak po kaczce.

– Aleście wy mi bałaganu zrobili!– stwierdziła.– Tyjesteś Aldona, prawda?

Kobieta kiwnęła głową.

– Chodź. Pokażę ci coś. A ty, Marcinku, poczekaj.

Ipoprowadziła Aldonę do kolejnego pokoju, podłużnego pomieszczenia o starych ścianach ozdobionych pożółkłymi plakatami. W kącie grał tam cichutko niewielki telewizorek. Nałóżku leżał jakiś chłopak. A raczej mężczyzna, tylko młody. Twarz miał bladą, chudą, oczy zapadłe. Napoliczkach ślady nieudolnie ogolonego zarostu. Miał na sobie flanelową koszulę w kratę. Nawidok Aldony nie poruszył się, nie podniósł. Nawet nic nie powiedział. Wiśniewska usiadła na skraju tapczanu.

– ToMariusz. Mój wnuczek– powiedziała staruszka.– Poznajesz go, Aldona?

– W życiu na oczy nie wiedziałam.

– A to nieprawda. Ale możesz go nie pamiętać. Todawno było temu i do tego ciemno. Bawiłaś się z nim na jednej z dyskotek. Podrywałaś. A jemu to się podobało, bo też przyznam, Aldona, ładna z ciebie dziewczynka. Podobno nawet się całowaliście. Tylko Mariusz nie wiedział, że ty to robisz dla zabawy. Poto, żeby wzbudzić zazdrość u swojego chłopaka. A teraz męża. Dziecko macie. I twój chłopak, pan Garfield, razem ze swoimi podwładnymi porwał Mariusza i strasznie go pobił. Autem go przejechali, Aldonka. Rozwalili kręgosłup, uszkodzili rdzeń nerwowy. I od tego czasu Mariusz jest ze mną, ale jakby go nie było. Muszę go karmić, myć go, zmieniać pieluchy. Nic nie mówi, nie rusza się. Czasami tylko oczami poruszy. Teraz na przykład na ciebie patrzy, Aldona. Oncię chyba poznaje.

– Zwariowałaś, babo– wydobyła z siebie Aldona z trudem, kiedy uderzyła w nią fala gorąca.

– Nie, kochanie. Nie zwariowałam. Tak było, tak się wydarzyło. Ani twojego męża nie ukarano, ani ciebie za to, co zrobiliście Mariuszkowi. Nic nikt nie widział, nikt nic nie powiedział.

– Zapierdolimy cię. Ciebie i to warzywo tutaj!

– Przychodzisz i mnie straszysz, a ja się nie boję, Aldonka. Mam swoje lata i swoje przeżyłam. Zaniedługo umrę. Jeśli trochę wcześniej niż mi było pisane, to wielkiej straty z tego nie będzie. A Mariuszek? Kocham go, ale jego nie da się wyleczyć. Nie polepszy mu się. Będzie tak leżeć i leżeć. Topowiedz mi, czego ja mam się teraz bać?

– Jeśli chcesz pieniędzy– zmieniła taktykę Aldona.

Jadwiga Wiśniewska uśmiechnęła się i pogłaskała Mariusza po włosach.

– A co mi po pieniądzach, Aldonka? Jakoś sobie z Mariuszkiem do tej pory radziliśmy.

– Nie jest jeszcze za późno. Wycofaj zeznania. Pomożemy ci jakoś z…– imię z trudem przechodziło jej przez gardło– z Mariuszem.

Staruszka pokręciła głową, rozbawiona.

– Jak ty mało rozumiesz, Aldonka. Pomyśl, kochana. Kto według ciebie zadzwonił na policję, żeby mnie zatrzymali? Kto im powiedział, że pewna starsza pani handluje na bazarze narkotykami? No, pomyśl, Aldonka. Pomyśl, kochana.

Aldona poczuła się tak, jakby tonęła. Zupełnie bezradna, serce biło jej mocno, ale brakowało jej tchu. Wybiegła z tego pokoju. Uciekła z mieszkania. Zdezorientowany Kiszy wyszedł za nią.

Astarsza pani zamknęła za nimi drzwi.

10.

Jadwiga Wiśniewska posprzątała bałagan, jakiego narobili jej niespodziewani goście. Musiała odkurzać na kolanach, żeby pozbierać odłamki. Rozbolały ją od tego plecy, ale cieszyła się, że doszło do tego spotkania. Wiedzieć, że Garfield pójdzie do więzienia– to jedno. Zobaczyć ten cały ból i strach na twarzy jego małżonki– to coś zupełnie innego. Czuła w tym momencie taką przyjemność i taką satysfakcję, że bała się, że to grzech. Chociaż wiedziała, że zdrowia Mariuszowi to w żaden sposób nie zwróci. Jeśli miałoby być sprawiedliwie, powinna odnaleźć synka tego Garfielda i Aldony (wiedziała, że nazwali go Brajan– co to za imię w ogóle?!) i pogruchotać mu kręgosłup. Ale na coś takiego się nie mogła zdobyć. W końcu to było niewinne dziecko. Dlatego zrobiła tyle, ile mogła.

Tyle, na ile pozwalało jej sumienie.

Popobiciu Mariusza, kiedy policja okazała się bezsilna, zaczęła szukać na własną rękę. Chodzić po ludziach, którzy mogli coś wiedzieć, coś widzieć. Wiedziała, jak to zrobić, nauczyła się z takimi mętami rozmawiać, kiedy latała po całym mieście za mężem lub załatwiając sprawę jego długów. Zestrzępów informacji poznała prawdę. I wtedy po raz pierwszy dowiedziała się o Garfieldzie i jego żonie. Wtedy też zorientowała się, że młodzi ludzie, nawet tacy, których jeszcze niedawno się bała, że ją pobiją, okradną i zgwałcą, zaskakująco chętnie otwierają się przed miłą, starszą panią. Imbardziej babcina starała się być, tym lepszy efekt.

Oczywiście tego, czegosię dowiedziała, nikt nie chciał powtórzyć na policji. Musiała próbować inaczej. Poprosiła jednego z tych chłopaków, żeby ją polecił do roboty. Poskarżyła się, że nie ma z czego żyć, brakuje jej na chleb, opiekę, rachunki. Poruszyła jakąś czułą strunę i wkrótce dostała swoje pierwsze proste zadanie. Miała przenieść paczuszkę z jednego mieszkania do drugiego. Z osiedla Waryńskiego na Sikornik. Ależ się wtedy napociła ze strachu! Teraz chciało się jej z tego śmiać. Potem trochę bardziej jej zaufali. Dostawała kolejne prace. Poznawała nowych ludzi. Rozmawiała z nimi, zdobywała dalsze informacje. I tak krok po kroczku. Powoli i nieśpiesznie realizowała swój cel. Ażpewnego dnia poczuła, że jest gotowa i wybrała numer 997.

Skończyła sprzątać i poszła do Mariusza. Przez chwilę wspólnie oglądali telewizję. A raczej on oglądał, bo ona nie potrafiła się skupić. Myślała o tym, jakim cudownym chłopcem był i ile mógłby osiągnąć, gdyby nie spotkał na swojej drodze Aldony. Zdobyłby dobrą pracę. Założyłby rodzinę. Ona dożyłaby może prawnuków. Mariusz wiódłby proste, ale szczęśliwe życie. Może to niewiele, ale u nich nikomu się to wcześniej nie udało.

Ateraz? Jaka czekała go przyszłość? Ona pójdzie do więzienia pewnie. I dobrze. Zagrzechy trzeba odpokutować, a ona jednak tych narkotyków sporo sprzedała. Może komuś po drodze krzywdę zrobiła. Trzeba wypić, co się nawarzyło. A nawet jeśli nie pójdzie, to przecież stara jest. Umrze za niedługo. Cowtedy? Oddać Mariusza do rodziny? Komuś innemu ten ciężar na głowę zrzucić? Albo do jakiegoś przytułku, tak jak mówił ten prokurator? Jak proponował ksiądz? Obaj dobrze chcieli, ale ona nie mogła się na to zgodzić.

Nie wypadało. Tonie było po bożemu.

Westchnęła. Tak czy siak, dzisiaj się wszystko kończyło. Nie planowała tego. Samo wyszło. I dobrze. Ucałowała Mariusza w czoło, a potem przyłożyła mu do twarzy poduszkę.

Ipoczekała aż zaśnie.