Wydawca: Marginesy Kategoria: Obyczajowe i romanse Język: polski Rok wydania: 2015

Uzyskaj dostęp do tej
i ponad 25000 książek
od 6,99 zł miesięcznie.

Wypróbuj przez
7 dni za darmo

Ebooka przeczytasz w aplikacjach Legimi na:

e-czytniku (w tym Kindle) kup za 1 zł
tablecie  
smartfonie  
komputerze  
Czytaj w chmurze®
w aplikacjach Legimi.
Dlaczego warto?
Czytaj i słuchaj w chmurze®
w aplikacjach Legimi.
Dlaczego warto?
Liczba stron: 288 Przeczytaj fragment ebooka

Odsłuch ebooka (TTS) dostępny w abonamencie „ebooki+audiobooki bez limitu” w aplikacji Legimi na:

Androida
iOS
Czytaj i słuchaj w chmurze®
w aplikacjach Legimi.
Dlaczego warto?

Ebooka przeczytasz na:

Kindlu MOBI
e-czytniku EPUB kup za 1 zł
tablecie EPUB
smartfonie EPUB
komputerze EPUB
Czytaj w chmurze®
w aplikacjach Legimi.
Dlaczego warto?
Czytaj i słuchaj w chmurze®
w aplikacjach Legimi.
Dlaczego warto?
Zabezpieczenie: watermark Przeczytaj fragment ebooka

Opis ebooka Nieważkość - Julia Fiedorczuk

Bolesna, zmysłowa, pełna tajemnic i mrocznego erotyzmu opowieść o poszukiwaniu duchowej wolności.

Jeden majowy dzień w życiu trzech z pozoru bardzo różnych kobiet.

Zuzanna, dobrze sytuowana Warszawianka pracuje w agencji reklamowej; ekscentryczny szef wysyła ją z misją służbową do Aten. Helena, matka dwójki dzieci, sprząta w ośrodku konferencyjnym Atena wykonując, dzień po dniu, te same syzyfowe prace. Ewa, bezdomna mistyczka, dryfuje po ulicach miasta w poszukiwaniu alkoholu i miejsca do spania – skrawków raju.

Łączy je przeszłość: wszystkie dorastały w małym podwarszawskim miasteczku, odkrywając przyjaźń i miłość, żyjąc w harmonii z rytmami pięknej i okrutnej przyrody. Tragiczne zdarzenie, jakim było zaginięcie szkolnego kolegi, położyło kres niewinności, rzucając cień na ich dalsze losy, sprawiając, że każda z nich stała się, na swój sposób, nieważka.

Trzy kobiety, z których każda, w poszukiwaniu samej siebie, musiała zejść do innego piekła. Trzy losy naznaczone namiętnością i pragnieniem piękna. Zmierzch majowego dnia każdej z nich przyniesie inne rozwiązanie.

Julia Fiedorczuk – ur. 1975, poetka, tłumaczka. Debiutowała w roku 2000 tomem poetyckim Listopad nad Narwią, za który otrzymała nagrodę Polskiego Towarzystwa Wydawców Książek. Autorka kilku zbiorów wierszy: Bio (2004), Planeta rzeczy zagubionych (2006), Tlen (2009) i tuż-tuż (2012), a także zbioru opowiadań Poranek Marii (2010) oraz powieści Biała Ofelia (2012). Laureatka wielu nagród, w tym austriackiej nagrody Huberta Burdy (2005). Adiunkt w Instytucie Anglistyki na Uniwersytecie Warszawskim. Jej utwory zostały przełożone na 17 języków, w tym walijski, japoński i islandzki. Mieszka w Warszawie.

 

Opinie o ebooku Nieważkość - Julia Fiedorczuk

Cytaty z ebooka Nieważkość - Julia Fiedorczuk

„Wyglądasz jak straszydło”, powiedziała Zuzanna z  okrucieństwem, do którego zdolne są tylko nastoletnie córki. Matka odepchnęła się obydwiema dłońmi od blatu, powoli wstała, spokojnie podeszła do córki i  z  całej siły na odlew uderzyła ją w  twarz.

Fragment ebooka Nieważkość - Julia Fiedorczuk

Redaktor prowadzący: ADAM PLUSZKA
Redakcja: KAROLINA IWASZKIEWICZ
Korekta: MAŁGORZATA KUŚNIERZ, ADAM PLUSZKA
Projekt okładki, opracowanie graficzne i typograficzne: ANNA POL
Łamanie: | manufaktu-ar.com
Zdjęcie na okładce © Josephine Cardin / Arcangel Images
Copyright © by Julia Fiedorczuk Copyright © by Wydawnictwo Marginesy, Warszawa 2015
Warszawa 2015 Wydanie pierwsze
ISBN 978-83-64-700-70-5
Wydawnictwo Marginesy ul. Forteczna 1a, 01-540 Warszawa tel./faks: 48 22 839 91 27, 48 696 451 127 e-mail:redakcja@marginesy.com.pl
Konwersja:eLitera s.c.

Mistrzu,

całą noc pracowaliśmy i niceśmy nie ułowili.

PROLOG

(1971)

„Nie chcę”, powiedziała, napierając rękami na klatkę piersiową mężczyzny, żeby go od siebie odsunąć. Kiedy się nad nią nachylał, jego głowa zdawała się ogromna, jakby nie należała do człowieka, tylko do jakiegoś stworzenia z innej planety. Dziewczyna widziała kropelki potu na jego czole i krótkie, twarde czarne włoski na brodzie, blisko, bardzo blisko swojej twarzy. „Nie chcę, nie chcę, nie chcę”, powtórzyła. „A wczoraj chciałaś”, powiedział z wyrzutem. Złożył wargi w dzióbek i znowu sięgał nimi do jej szyi. „Wczoraj chciałam, ale dzisiaj nie chcę”. Zmarszczył brwi. „To już mnie nie lubisz?”, zapytał. „Lubię cię”, odparła. „Lubię cię, bo jesteś mądry”. Uśmiechnął się. „No pewnie, że jestem mądry”. Uśmiech nadał mu nieco mniej potworny wygląd. „A on jaki jest mądry”, powiedział ciemnym, chropowatym głosem. Sięgnął po dłoń dziewczyny i wsunął ją pod siebie. „Prawdziwy mędrzec”; mówił coraz ciszej, prawie szeptał. Miał już rozpięty rozporek. Cofnęła rękę. Zacisnęła pięści i znowu zaczęła go odpychać. Zirytował się. Złapał ją za nadgarstki i rozłożył jej ramiona na boki. „Co to znaczy, że dzisiaj nie chcesz?”, zapytał z pretensją w głosie. „Przychodzisz tu, dręczysz mnie, kołyszesz tą swoją dupką, a potem nie chcesz?”. Jego twarz urosła jeszcze bardziej. Dziewczyna rozluźniła dłonie, przymknęła oczy. „Przychodzę tu”, powiedziała, odchylając głowę do tyłu, „żeby się uczyć”. „No to przecież cię uczę, kwiatuszku”, wyszeptał. Czuła jego oddech na swojej szyi. „Uczę cię miłooości”. Kolanem próbował rozewrzeć jej kolana. Wyprężyła nogi, znowu zacisnęła pięści. Westchnął. „Czego ty chcesz?”, zapytał. „O co ci chodzi? Co ty byś beze mnie zrobiła, sieroto?”.

Sierota milczała. Mężczyzna usiadł, sięgnął po papierosa. Z rozpiętego rozporka wystawał wciąż jeszcze nabrzmiały członek. Dziewczyna wygładzała sukienkę. Zieloną sukienkę w białe groszki. „To się chociaż rozbierz”, poprosił w końcu. „Chociaż tyle jesteś mi winna”. Podniosła się z tapczanu i stanęła przed mężczyzną. Po chwili wahania zaczęła powoli odpinać guziki. Rozczochrane ciemne kręcone włosy częściowo zasłaniały jej twarz. „Dzikusko”, powiedział chropowatym głosem i rozparł się wygodniej. „Dalej”, zachęcił. „Pokaż mi się”. Popiół z papierosa spadł na koc w czarno-czerwoną kratkę, nie zwrócił na to uwagi. Sukienka zsunęła się z jej ramion i zatrzymała na biodrach. Pod spodem dziewczyna miała zwykłą białą bieliznę. „Nimfa”, powiedział mężczyzna. „Bogini”, powiedział. „Afrodyta”. Był bardzo podniecony. Uśmiechnęła się pod włosami, niesymetrycznie, jakby tylko połową ust. Pomiędzy ciemnymi kosmykami dostrzegł jej lekko rozchylone wargi. Sukienka spadła na podłogę; dziewczyna wstydziła się swojej podniszczonej bielizny, więc szybko ją zdjęła, zwyczajnie, jakby rozbierała się do kąpieli. Miała pełne piersi i zapadnięty, prawie wklęsły brzuch. Kiedy tak stała, wyprostowana na baczność jak na szkolnym apelu, między jej udami tworzyła się szczelina, przez którą przeświecało światło. „Obróć się”, zażądał. Usłuchała. W popołudniowym letnim świetle jej skóra miała różowawy odcień chudej szynki. Na plecach wyraźnie rysowały się kostki kręgosłupa. „Jeszcze raz”, powiedział i dziewczyna znowu stanęła przodem do niego. Mężczyzna podniósł się z tapczanu, duży i niezgrabny jak niedźwiedź. Spodnie opadły mu do połowy łydek. „Bogini”, wyszeptał, a potem ukląkł przed nią i łapczywie przylgnął do niej ustami. Dziewczyna położyła dłonie na jego głowie. Był bardzo spocony. Przeczesała palcami jego włosy, a potem delikatnie wbiła paznokcie w skórę jego głowy. Potem trochę mocniej. Potem z całej siły. Jęknął, wyprostował się, objął ją w pasie i uniósł do góry – była lekka jak piórko. Położył ją na tapczanie i nie zostawiając jej czasu na następny ruch, przygwoździł sobą do koca w czarno-czerwoną kratkę. „Bogini”, szeptał do jej ucha. Dziewczyna wyplątała prawe ramię z jego objęć i poprawiła sobie poduszkę pod głową. Kątem oka zarejestrowała drobne kwiatuszki na poszewce. Fiołki. Mężczyzna zaczął poruszać biodrami. „Bogini...”. Mocno objęła go udami. Jęknął. Czy go kochała?

Pewnie, że go kochała.

I

SŁOŃCE WSCHODZI

(2013)

1

Sześć minut po wschodzie słońca w mieszkaniu Zuzanny Lato na warszawskim Mokotowie zadzwonił budzik. Niezbyt głośno. Łagodnie. Sygnał, pierwsze nuty znanego walca Dmitrija Szostakowicza, wywołał ją z pełnego intensywnych obrazów snu, ale wizje natychmiast zbladły i zanim Zuzanna zdążyła sięgnąć po telefon, żeby wyłączyć muzykę, zupełnie się rozproszyły. Pojawił się natomiast niewyraźny, jakby jeszcze nieupostaciowiony lęk. Bardzo dobrze znała to uczucie. To było jak wtedy, kiedy wydarzy się coś bardzo złego, ale nie pamięta się co. Ostrożnie, jakby chodziła po zaminowanym polu, zaczęła badać pamięć. Cofnęła się do poprzedniego dnia, tygodnia i miesiąca, ale nie znalazła nic szczególnego, żadnych nowych katastrof. Dalej był już szlaban. Dalej się nie zapuszczała.

Leżała jeszcze przez chwilę z zamkniętymi oczami, wsłuchując się w przyspieszone bicie swojego serca. Uczynię was rybakami ludzi – ni z tego, ni z owego przypomniał jej się tytuł obrazu młodej artystki, której portfolio przeglądała jakiś czas temu. Efekt miał być chyba ironiczny. Jezus jako specjalista od reklamy? W gruncie rzeczy banał. Zuzanna nie pamiętała już, co przedstawiał obraz, utkwiło jej w pamięci tylko to jedno zdanie; czuła, że ma jakiś związek ze snem, który śniła tuż przed obudzeniem. „Rybakami ludzi”. Musiał mieć piękny głos, pomyślała. Powoli otworzyła oczy.

Sypialnię wypełniało łagodne, lekko pomarańczowe światło wpadające przez do połowy podniesione rolety. Wstawał pogodny majowy dzień. Był to jeden z tych doskonałych, krystalicznie przejrzystych poranków, które wzbudzają jednocześnie radość i poczucie winy, bo od pierwszej sekundy wiadomo, że nie da się adekwatnie zareagować na taką szczodrość pogody, światła i barw, że dar tego jasnego czasu można tylko roztrwonić. Leżała na wznak z rozrzuconymi ramionami, spiętrzona obok kołdra w bordowej poszewce wyglądała jak miniaturowy masyw górski. Światło, które kładło się na nadgarstkach i opuszkach palców Zuzanny, było prawie namacalne. Zacisnęła pięści, wbijając paznokcie we wnętrza dłoni tak, żeby trochę bolało. W końcu zebrała się w sobie i usiadła.

Wokół łóżka walały się papiery: zdjęcia, niedokończone rysunki, kartki z notatkami. Ostrożnie, żeby na nic nie nadepnąć, podeszła do okna. Miała widok na skrzyżowanie dwóch dużych ulic, o tej porze niemal całkowicie pustych. Nadjechał pierwszy tramwaj, zatrzymał się, otworzył drzwi, choć na przystanku nikogo nie było, po czym odjechał. Zuzanna przeciągnęła się, stając na palcach i sięgając splecionymi dłońmi w stronę sufitu. Trochę bolała ją głowa. Poszła do kuchni, wycisnęła sok z połówki grejpfruta i wypiła go wprost z wyciskacza. Zegarek wbudowany w mikrofalówkę pokazywał czwartą pięćdziesiąt osiem.

Wypłukała wyciskacz i poszła do łazienki, zrzucając po drodze długi tiszert z napisem PUNK ROCKS. Puściła zimną wodę, jak każdego ranka, i jak każdego ranka skurczyła się na moment w reakcji na szok, ale wytrzymała go. Stała pod prysznicem trzy minuty. Potem wytarła się szorstkim ręcznikiem z ekologicznej bawełny importowanej z drugiego końca świata, zasłoniła się tym ręcznikiem sama przed sobą i unikając swojego spojrzenia w lustrze, otworzyła szafkę z kosmetykami. Prześlizgnęła się wzrokiem po gładkich białych słoiczkach. Zdjęła z półki buteleczkę perfum I love love i lekko spryskała nadgarstki.

Walizka była prawie spakowana. Dopchnęła ją kolanem i zapięła zamek, potem szybko się ubrała. Garnitur z lnu barwy zboża pasował do jej jasnych włosów. Dopiero teraz przelotnie zerknęła na swoje odbicie. Może być, pomyślała. Przewiesiła przez ramię dużą torbę z podniszczonej skóry i omiotła spojrzeniem mieszkanie. Majowe światło uwydatniało panujący w nim bałagan, więc z ulgą zamknęła za sobą drzwi.

Na dole czekała już taksówka.

– Dzień dobry.

Muzyka dyskotekowa w Radiu PIN brzmiała schyłkowo i smutno, jak pod koniec niezbyt udanej imprezy, na której i tak nikomu nie chciało się tańczyć.

– Lotnisko? – upewnił się taksówkarz.

– Lotnisko.

Był przysadzistym mężczyzną około pięćdziesiątki, z dużą głową, w sklejonych z boku taśmą okularach w ciemnej oprawce. Zuzanna usiadła z tyłu. Między kołnierzykiem mężczyzny a linią jego świeżo ostrzyżonych włosów dostrzegła wyraźnie zarysowany pasek jaśniejszej skóry.

– Dokąd lecimy? – spytał zmęczonym głosem, spoglądając na Zuzannę w lusterku wstecznym.

– Do Aten – odpowiedziała Zuzanna i ku swojemu zaskoczeniu poczuła, że się uśmiecha.

* * *

Siedzieli naprzeciwko siebie przy dużym biurku pokrytym jasnym laminatem. W wielkim oknie za plecami mężczyzny widziała sylwetki sąsiednich wieżowców na intensywnie niebieskim tle. Przez ułamek sekundy zastanawiała się, gdzie jest, bo to mogło być wszędzie – w Nowym Jorku albo Hongkongu, albo, tak, w Warszawie. Blat był tak nieskazitelnie nowy, gładki i czysty, że Zuzanna odruchowo wyobraziła sobie gwóźdź, najlepiej zardzewiały, rysujący w nim głęboką szramę. Na tym gładkim blacie, między nimi, leżał stos kolorowych wydruków i duży ciemnoczerwony owoc granatu.

– My przecież nie reklamujemy towarów. My nie-re-kla-mu-je-my-to-wa-rów – przesylabizował. – Reklamujemy ludzką myśl. Oświecenie. Rozumiesz?

Zuzanna westchnęła.

– Tak, ale...

– Ale, ale – zaczął ją przedrzeźniać.

– ...Ale – Zuzanna nie ustępowała – to jest mimo wszystko, no, firma. To jest miejsce do zarabiania pieniędzy. – Wskazała głową okno, jakby widok miał to wyjaśnić skuteczniej niż słowa. – A oni... no wiesz. To są wywrotowcy. Buntownicy. Przecież oni walczą z takimi jak my.

– E tam, z takimi jak my. – Wziął do ręki granat i zaczął go uważnie oglądać. – My też jesteśmy wywrotowcami. Dla tej firmy pracują najlepsi artyści na świecie. Sama pomagałaś stworzyć ten zespół, to wiesz. – Słowo „zespół” wymawiał bardzo starannie, dokładnie oddzielając spółgłoski. – Tu nie ma lipy. Nikt nikomu nie wciska cudownego kurwa odplamiacza...

– Tylko na przykład kredyty. Albo komputery...

– Ty jednak banalizujesz sprawę, Królewno. – Z impetem opadł na oparcie krzesła. – Komputery. No dobra, komputery, a wyobrażasz sobie jebaną rewolucję bez internetu? – Odłożył granat na stół, owoc potoczył się w kierunku Zuzanny. Odepchnęła go lekko, jakby odbijała piłeczkę.

– Ale... – nie poddawała się – to jest wyjątkowo delikatna sytuacja. Ty wiesz, co się ostatnio działo w Grecji, słyszałeś o kryzysie, prawda?

– Kryzys – powiedział, nachylając się lekko nad blatem i patrząc Zuzannie prosto w oczy – to jest stan umysłu.

Zuzanna westchnęła. Znała go wystarczająco dobrze, by wiedzieć, że w takich momentach nie trafią do niego żadne argumenty. Jego entuzjazm był jak fala uderzeniowa po jakiejś potężnej eksplozji, zmiatał wszystko, co stanęło mu na drodze.

– Przecież ja jestem po ich stronie! – Wyrzucił ramiona do góry, jakby przywoływał opatrzność na świadka prawdziwości swoich słów. Granat znowu potoczył się w kierunku Zuzanny, odepchnęła go. – Popatrz na mnie. – Wskazał na siebie obydwiema dłońmi. – Czy ja nie jestem wywrotowy? Czy nie jestem artystą? Jestem artystą, nie?

– Tak – powiedziała Zuzanna ugodowo. – Jesteś artystą. Ale tam ludzie mieszkają na ulicach. Bywa, że głodują. Nie jestem pewna, czy to do ciebie dociera...

– W Warszawie też głodują! – skonstatował radośnie. – I po chuj głodują? Jest kaska jak się patrzy, międzynarodowa. I co w tym złego, że głodny artysta dostanie uczciwe pieniądze za swoją robotę? To się nazywa mecenat. Jesteśmy mecenasami sztuki, podoba się? To jest projekt projektów, Królewno. Biznes i rewolucja w jednym. Tak?

Zaczęła przeglądać wydruki. Zdjęcia, jedne lepsze, inne słabsze, niektóre o kiepskiej rozdzielczości, wydrukowano na dobrym papierze fotograficznym, zupełnie bez sensu. Jak obscenicznie piękna dokumentacja jakiejś dziwnej zbrodni. Jak coś, co powinno było pozostać w ukryciu.

– Mówię ci, to jest dobry staf – powiedział.

– Skąd to właściwie masz? – zapytała.

– No jak to skąd? Z internetu.

Bębnił palcami w blat stołu, granat leżał między jego dużymi żylastymi dłońmi, bujając się lekko. Zuzanna w milczeniu przeglądała wydruki. Jedno ze zdjęć przedstawiało obraz składający się z samych cyfr. Z setek, tysięcy drobnych cyfr. Przemknęło jej przez myśl, że gdzieś już to chyba widziała.

– Ma potencjał – powiedział Rafał głosem profesjonalisty. Poprawił okulary w rogowej oprawce, które ciągle zjeżdżały mu z nosa.

– Jak ta od Jezusa? – spytała z przekąsem.

Nadal przyglądała się cyfrom. Przez moment obraz wydawał jej się trójwymiarowy.

– Zapomnij. Tamta była rzetelnie porąbana. Ale to jest dobry staf. Czysta energia.

Zuzannie nagle zakręciło się w głowie, może dlatego, że zdjęcie było takie nieostre. Odłożyła wydruki.

– No, poleć tam i pogadaj – namawiał. – Polecisz?

Na jego chudych policzkach pojawiły się mocne rumieńce, jakby dostał gorączki. Wpatrywał się w nią intensywnie dużymi błękitnymi oczami.

– Tylko dwa dni.

– Racja – przyznała w końcu zrezygnowana. – Tylko dwa dni.

– Jak trzeba, to ty masz gadane – ciągnął. – Znasz te wszystkie języki.

– Wszystkie to nie.

– Najwyżej będziesz udawała Greka – powiedział i głośno się roześmiał, po czym wyciągnął rękę nad blatem. – Przybij piątkę.

Zuzanna przybiła.

– Zabieram to – oznajmiła, wskazując na wydruki.

Włożyła papiery do torby, wstała i podeszła do drzwi. Położyła już rękę na klamce, ale się zawahała, miała wrażenie, że coś jej umknęło. Rafał obracał się na krześle z granatem w uniesionej dłoni; Zuzanna utkwiła w nim wzrok, jakby właśnie tam spodziewała się znaleźć odpowiedź.

– No co? – zapytał jakby trochę speszony. – Co się tak przyglądasz? Samo zdrowie. Przecież ci taki owoc nie wybuchnie, nie?

Po pracy zebrali się w sali konferencyjnej na zajęcia z medytacji. W szarych outfitach do fitnessu byli zuniformizowani jak mnisi. Krzesła piętrzyły się pod ścianami, na środku leżały maty i poduszki. Zuzanna zajęła miejsce obok Rafała, który już siedział w pozycji półlotosu.

– Jest moc – wyszeptał.

Postukała się w głowę. Bez okularów jego oczy zdawały się mniejsze i bezbronne, rozebrane. Zuzanna zawstydziła się nagle. Wezbrała w niej czułość, nie chciała tej czułości.

Instruktorka kazała im stanąć. Poczuć grunt pod nogami. Złożyć ręce jak do modlitwy.

– O tak – pokazała – na wysokości mostka. Czakra serca. Wasze wielkie współczucie.

Miała doskonale wyrzeźbione, lekko opalone ciało, jasne wyprasowane włosy, gładką twarz i łagodny uśmiech istoty, która osiągnęła wyższy poziom rozwoju duchowego i dobrze o tym wie.

– Poszukujcie kontaktu ze swoją prawdziwą naturą – powiedziała.

Zwinna sylwetka bez grama tłuszczu, bez cellulitu, bez zbędnego owłosienia była dowodem na to, że ona już znalazła.

– Ten czas jest dla was – mówiła. – Celebrujcie go. Matka Ziemia przyciąga was do siebie.

Personel kreatywny agencji Time’s Arrow położył się na podłodze i oddychał w rytm poleceń wysportowanej boginki; kilkadziesiąt ciał owiniętych w szare bawełniane całuny, ludzkie poczwarki, z których wykluje się czysta energia, dla dobra firmy i pięknego świata ze stali i szkła, dla nieśmiertelności ducha, w imię wolności od brudu, pleśni i gnicia, od tłuszczu, próchnicy, łupieżu i wrastających paznokci.

Zuzanna próbowała „celebrować”, ale kiedy zamknęła oczy, natychmiast poczuła się bardzo zmęczona. Pulsowało jej w skroniach, oddychała nierówno, jakby brakowało jej powietrza, w głowie kłębiły się myśli i obrazy, strzępki rozmów, pojedyncze słowa w różnych językach. Sala znajdowała się na jedenastym piętrze biurowca, więc ziemia była bardzo, bardzo daleko. Zuzanna pomyślała o świeżo zaoranym polu, o przedwiośniu, ale to zaraz znikło. Za pięć dni leci do Aten. Tamta książka, którą oglądała z ojcem tysiące lat temu, brzydkie ilustracje...

– ...cztery centymetry poniżej pępka – mówiła instruktorka.

Zuzanna miała wrażenie, że budynek lekko drży. Uporczywy film w głowie wyświetlał się wciąż od nowa, ta sama zgrana taśma, pory roku, lęki i wspomnienia; w końcu marzyła już tylko o tym, by wszystko ucichło. Gdyby ktoś mógł odłączyć prąd...

– Możecie myśleć „energia”.

...nacisnąć komendę „Wyloguj”. Wsunęła palce pod ubranie i pogładziła to miejsce, cztery centymetry poniżej pępka. Ciepło własnej skóry zawsze było zaskakujące; film trwał, żywiąc się jej życiem.

– Możecie myśleć „dusza”.

Gdyby ktoś mógł nacisnąć komendę „Delete”.

– Możecie myśleć „Bóg”.

– Może skoczymy na browar? – zaproponował Rafał, kiedy składali maty po zajęciach. – Piąteczek jest. Wypijemy za grecką rewolucję.

– Dzięki, ale nie dam rady – odpowiedziała Zuzanna. – Jestem kompletnie padnięta.

– Serio? Bo ja to po tym całym oddychaniu jestem normalnie jak pilot bombowca. Jak jakiś jebany samuraj.

Roześmiała się i poklepała go po ramieniu.

– Następnym razem, samuraju. Jak tylko wrócę z tych Aten. Pójdziemy.

– Bez ściemniania?

– Bez. Jesteśmy umówieni. Jeśli chcesz, możemy znowu do Tlenu.

– To pa, Królewno, i uważaj na siebie. Może urobię tę nową Joasię...

– Bawcie się dobrze. Poopowiadaj jej o ezoteryce.

Nie chciało jej się przebierać, więc upchnęła biurowe ubrania do torby i zarzuciła kurtkę na szary dres. Był pogodny i rześki wiosenny wieczór; zaczął się ten sezon, kiedy czas nagle bardzo przyspiesza i każda noc przynosi zmianę dekoracji. Właśnie pojawiły się świeże listki, małe seledynowe eksplozje jak plamki źle wymieszanej farby na dyletanckim obrazie. Zuzanna wysiadła z tramwaju przystanek wcześniej, żeby trochę się przejść. Wzdłuż ulicy rosły duże kasztanowce, ich liście, jeszcze bez śladów choroby, przypominały miniaturowe zielone pióropusze. Zmęczenie ustąpiło, może ta medytacja jednak trochę działała. Zuzanna czuła się lekka i prawie radosna. Dusza kołysała się w jej miednicy jak dziecko, które śpi, mocno śpi, ale żyje i będzie żyło jeszcze bardzo długo. Pogłaskała się po brzuchu. Gdyby mogła schudnąć. Niedużo, dwa, najwyżej trzy kilogramy.

Wstąpiła do delikatesów. Włożyła do koszyka słoik dużych czarnych oliwek, kawałek sera i butelkę czerwonego wina. Dwoje młodych ludzi, kochankowie, oglądało zamienniki makaronu, rozmawiając o „białej śmierci”. Zuzanna zapłaciła i wyszła. Tuż obok drzwi sklepu siedziała na murku obdarta kobieta z dwiema dużymi reklamówkami z napisem TRIUMPH. Wystawiała pomarszczoną twarz do słońca. Była spokojna, prawie radosna, jakby ona też odnalazła swoją prawdziwą naturę, jak ta instruktorka od medytacji. Zuzanna zamarła w pół kroku. Kosmyk klejących się od brudu włosów opadał na pobrużdżone czoło kobiety. W za dużej kurtce musiało jej być gorąco, ale sprawiała wrażenie, jakby przebywała gdzieś, gdzie nie dotyczy jej już żaden cielesny dyskomfort. Dusza Zuzanny obudziła się, zaczęła lekko kopać.

– Na co się tak patrzy? – spytała nagle kobieta ochrypniętym, ale ładnym głosem.

– Przepraszam – powiedziała Zuzanna zawstydzona.

Wyjęła z portfela banknot dziesięciozłotowy i podała go kobiecie. Kobieta rozpromieniła się, podniosła ze swojego siedziska i zamaszyście ukłoniła.

– Zdrówka – powiedziała. – Niech bozia da zdrówka.

W mieszkaniu Zuzanny panował straszliwy bałagan. Zatrzymała się na progu i pomyślała, nie pierwszy raz, że ma za dużo rzeczy. Czasem wyobrażała sobie, jak wyrzuca wszystkie te graty na śmietnik, wysyła w niebyt. Górę ubrań, część jeszcze z metkami, bo kupowała je pod wpływem impulsu, na wyprzedażach albo na wyjazdach, a potem okazywało się, że nigdy ich nie włoży albo włoży dopiero kiedyś, kiedy schudnie i odmłodnieje, więc lądowały w głębi szafy na przechowanie. Niemieszczące się na półkach sterty książek, z których przeczytała najwyżej połowę, a przecież było już jasne, że nie starczy jej życia na przeczytanie reszty. Nietrafione kosmetyki. Pamiątki przytargane z pierwszych zagranicznych podróży. Niedziałające iPody. Ładowarki do telefonów, laptopów i aparatów fotograficznych. Kable z wtyczkami, które do niczego już nie pasowały. Stare radio. Rysunki i zdjęcia. Fantazjowała, że pozbywa się całej tej rupieciarni, usuwa osad wszystkich przemieszkanych tu lat, zrzuca wylinkę i rodzi się jeszcze raz, jeszcze raz zaczyna wszystko od początku, od zera. Pomalowałaby ściany na biało. Kupiłaby sobie prosty czarny materac. Dwie pary dżinsów, jedną sukienkę, jedne buty. Wszystko zawsze byłoby na swoim miejscu, nic by się nie gubiło i nie gniotło, właściwie nie musiałaby sprzątać. Kiedyś. Kiedyś tak zrobi. Kiedy już schudnie, odmłodnieje i odeśpi dwadzieścia lat zarwanych nocy.

Stąpając między porozrzucanymi na podłodze książkami i płytami, dotarła do kuchni i postawiła torbę na blacie. Wyjęła ser, oliwki i wino. Niebo za oknem miało teraz żółtawy odcień. W górze zebrały się chmury, były to jednak chmury czysto dekoracyjne, nie deszczowe. Zuzanna oparła się biodrami o blat, położyła dłonie na pośladkach i pochyliła się lekko do przodu. Przyjemnie było tak stać. W dole na światłach utworzył się długi rząd samochodów, ktoś natarczywie trąbił. Trwała przez chwilę bez ruchu, rejestrując dźwięki i gęstniejące światło. Wykonywała to ćwiczenie od wczesnego dzieciństwa. Pytała siebie: Czy zapamiętam ten moment? Czy będę umiała spośród tysiąca podobnych wyłowić akurat tę chwilę? A jeśli nie – to co się z nią stanie? Przepadnie? Łatwiej pozbyć się długich lat życia niż ładowarki do niedziałającego smartfona, pomyślała.

Potem pokroiła ser, przełożyła oliwki do miseczki, otworzyła wino. Ustawiła to wszystko na kuchennym stole i włączyła radio. „Nie będę ukrywała, że nie znam pana twórczości”, odezwał się jakiś kobiecy głos, „bo literatura to nie moja branża, ale podobno odniósł pan sukces?”. „O tak, odniosłem zaje...”. Wyłączyła. Wśród rozrzuconych na podłodze płyt znalazła I Koncert fortepianowy Szostakowicza, włączyła. Przyniosła z pokoju duży blok techniczny i ołówki. Usiadła przy stole, nalała sobie wina i przez dłuższą chwilę po prostu słuchała muzyki. Zmierzchało się. Wieczory były trudne, najtrudniejsze, jakby zmiana oświetlenia uruchamiała jakiś dodatkowy, za dnia uśpiony zmysł nastrojony na odbieranie sygnałów akurat z tych okolic przeszłości, o których Zuzanna wolałaby nie pamiętać, a które jak na złość, miały w sobie coś trwalszego nawet od elektronicznych śmieci. Jakby pod wpływem tego szczególnego czasu, już nie dnia, ale jeszcze nie nocy, otwierał się kanał komunikacji między nią, prawie czterdziestoletnią, a kimś innym, kim kiedyś była – albo kim mogłaby być, gdyby nie to, że czegoś jej brakowało – siły, talentu, młodości? Doskonałej figury? Czegoś jej brakowało i właśnie wieczorami ten brak stawał się dojmujący, prawie nieznośny.

Dolała sobie wina i wzięła ołówek. Zaczęła szkicować, najpierw delikatnymi, potem nieco mocniejszymi pociągnięciami. Powoli na białej kartce pojawił się zarys dwóch kobiecych dłoni zwróconych wnętrzami do przodu. Palce uginały się lekko, w geście, który mógł stanowić zaproszenie albo prośbę. Prawy palec wskazujący był ucięty tuż powyżej nasady, zamiast niego sterczał w tym miejscu tylko tępo zakończony pieniek. Powoli, kreska po kresce Zuzanna zacieniowywała szkic. Rysowała linie papilarne. Uśmiechnęła się na myśl o tym, że tworzy los, który nikomu nie przypadnie w udziale. Los bez człowieka, bezpański los. Dolała sobie wina. Po namyśle dorysowała do uciętego palca pokryty gęstą łuską, zwężający się ku końcowi ogon jaszczurki. Muzyka już się skończyła i w mieszkaniu panowała cisza. Zuzanna przyjrzała się obrazkowi. Gdzieś to już widziała, ale gdzie?

W prawym dolnym rogu narysowała dziesiątkę. Potem jeszcze w innych miejscach, eksperymentując z różnymi kształtami cyfr. Wreszcie odłożyła ołówek. Wstała od stołu i obejrzała obrazek z daleka. Znowu usiadła. Znowu wstała. Rzuciła rysunek na podłogę. Włączyła jeszcze raz tę samą płytę i znów dolała sobie wina. Zachodziło słońce. W smugach pomarańczowego światła wlewającego się przez duże okna wirowały drobinki kurzu. Oparła się biodrami o blat, położyła dłonie na pośladkach i pochyliła się lekko do przodu; przyjemnie było tak stać. Ruch na ulicy nieco zelżał. Przesunęła dłonie do góry, powędrowała palcami wzdłuż kręgosłupa. Gapiła się bezmyślnie na skrawek ładnego świata za oknem. Na wiosnę, która znowu przyszła, za darmo i po nic.

Odeszła od okna i położyła się na podłodze, nie zważając już na papiery i płyty. Mieszkała na czwartym piętrze, czwarte piętro to nie jedenaste, ale mimo wszystko ziemia była daleko, na tyle daleko, by w Zuzannie uruchomiła się tęsknota, nie psychiczna, o której mogłaby myśleć słowami, tylko cielesna, tępa i bezgłośna. Film w głowie zwolnił, tak działało wino. Położyła dłonie na brzuchu i zaczęła masować okolice pępka, potem powędrowała wyżej, stopniowo odsłaniając się przed ciemniejącym pustym mieszkaniem. Kiedy tak leżała, jej brzuch był bardzo płaski, wyraźnie wyczuwała palcami łuki dolnych żeber; powiodła po nich opuszkami. Brzuch unosił się i opadał wraz z oddechem, jakby żył własnym tajemniczym życiem, kiedy opadał, żebra wystawały mocniej. Zuzanna lubiła myśleć, że nie boi się śmierci, to dodawało jej sił. Powoli nabrała powietrza w płuca, przytrzymała, wypuściła. Wsunęła dłonie pod miseczki biustonosza. Piersi były ciepłe, prawie gorące. Objęła je i leżała przez chwilę bez ruchu, gapiąc się w sufit.

Po jakimś czasie wstała, poprawiła biustonosz i bluzę, wróciła do stołu. Wyciągnęła z torby laptopa i włączyła go. Najpierw odruchowo otworzyła Facebooka. Rafał uaktualnił status: „melanż, miejsce – Tlen, Warszawa, Polska”. Trzydzieści osiem lajków. Potem wstukała w wyszukiwarkę nazwę galerii: Utopia. Znalazła stronę internetową i zapowiedź wystawy, po angielsku i po grecku. Przyjrzała się greckim literom: OΥΤΟΠΊΑ. Postanowiła, że nauczy się przynajmniej alfabetu i kilku podstawowych słów. Ucieszył ją ten pomysł.

Obejrzała prace Maurice’a Xanthoudakisa. Cykl fotografii przedstawiał kobietę z niebieskim rowerem. Kobieta miała bardzo proste różowawe włosy, była naga i pomalowana ciemnozłotą farbą, dzięki czemu wyglądała jak cyberpunkowa nimfa odlana z brązu. Na pierwszym zdjęciu stała obok roweru na tle zasłony z niebieskiego muślinu. Na drugim rower stał w jakimś pustym pomieszczeniu, a na białej ścianie za nim wisiała pierwsza fotografia z cyklu. Ostatnie zdjęcie przedstawiało siodełko roweru ze złotym odciskiem pośladków i warg sromowych. Na krawędzi siodełka znajdował się napis: positive energy. Zuzanna się uśmiechnęła. „Zabawny Xanthoudakis”, napisała do Rafała na Facebooku. Po chwili przyszła odpowiedź: GURDŻIJEW BYŁ GREKIEM! Wyciągnęła z torby wydruki i ponownie je przejrzała. Było tam sporo dobrych prac. Zatrzymała się przy cyfrach. Czuła się bardzo zmęczona i wszystko jej się mieszało. Nazwiska artystów, nazwy greckich ulic, liczby i litery.

W mieszkaniu było już całkiem ciemno. Wróciła na Facebooka i w okienku WYSZUKAJ OSOBY, MIEJSCA I INNE wpisała „Helena Zięba”. Wyświetliło się siedem najlepszych wyników, ale żadna z twarzy nie wyglądała ani trochę znajomo. Zuzanna wlała do kieliszka resztkę wina, bo zostawianie takiej ilości w butelce nie miało przecież żadnego sensu. Zamknęła laptopa. Wstała i zaczęła przetrząsać szafki kuchenne w poszukiwaniu papierosów. Od jutra będzie żyła znacznie zdrowiej. Znalazła paczkę, w której były jeszcze trzy. Już od jutra. Paliła na stojąco, popiół strząsała do zlewu. Wydmuchując dym, przymykała oczy. Na zewnątrz paliły się latarnie, pojedyncze samochody na ulicach wyglądały jak duże ciemne zwierzęta. Prawie po omacku wyszczotkowała zęby. Szybko zagrzebała się w pościeli, jakby uciekała przed jakimś śmiertelnym wrogiem; nie zdjęła nawet szarego dresu. Tym razem zdążyła.

* * *

Niewyspane oczy Heleny Przybysz z trudem odnalazły swoje odbicie w zamglonym lustrze nad umywalką. Trzeba kupić nowe lustro, pomyślała. Odkręciła wodę, opłukała twarz; woda była zimna, bolała, potem nie bolała, budziła. Każdego ranka, myjąc się w malutkiej łazience, Helena myślała, że koniecznie trzeba wymienić to mętne, upstrzone plamami lustro na nowe. Przecież to nie jest wielki wydatek, może jeszcze dzisiaj, po pracy, pójdzie do szklarza i zapyta. I wczoraj tak myślała, i przedwczoraj, i trzy dni temu też, i dzisiaj, kiedy zobaczyła swoją zmęczoną, lekko opuchniętą twarz topielicy wyłaniającą się z mętnego lustra jak z brudnej wody.

Piąta czterdzieści jeden.

Od wielu miesięcy Helena budziła się przed budzikiem i nie było już mowy o ponownym zaśnięciu; budziła się nagle, jakby coś wybuchło, i z trwogą, choć przecież nie pamiętała wojny, którą pamiętała jej matka. Leżała jeszcze przez chwilę w łóżku, żeby uspokoić oddech, przyspieszony i nierówny od tej trwogi, od tej wojny, a potem wstawała, z kamieniami w głowie i piaskiem w oczach; od pierwszej sekundy dnia marzyła o nocy i o tej jednej jedynej wieczornej godzinie przed nocą, kiedy dziewczynka już zaśnie, a ona wyjdzie z herbatą do ogródka i będzie się po prostu gapiła na zmierzch. Ale musiała wstać, odnaleźć twarz we mgle, umyć się i ubrać, zrobić śniadanie...

Piąta pięćdziesiąt, jeszcze trochę.

Znalazła torebkę, w torebce papierosy. Wyszła na dwór. Poranek był rześki i przejrzysty, wszystko tak mocno pachniało, przekwitający bez, czeremcha, nie wiadomo po co. Helena przysiadła na ławeczce i zapaliła, zadowolona teraz, że wstała tak wcześnie, bo dzięki temu miała dla siebie tę chwilę ciszy; może będzie silniejsza, kiedy przyjdzie czas – a zaraz przyjdzie czas – budzić mężczyznę i dzieci. Ale nie czuła się silna. Czuła się pusta w środku i krucha, od wielu miesięcy miała wrażenie, że jest z porcelany albo z gipsu, z czegoś z pozoru litego, ale gotowego się rozpaść od byle puknięcia. Zaciągnęła się mocniej. To jej zawsze trochę dodawało animuszu, ten pierwszy papieros, od którego dostawała mrówek w stopach, dzięki czemu wszystko stawało się jakby konkretniejsze i bardziej namacalne, a więc mniej straszne. Teraz miała wreszcie wystarczająco dużo odwagi, by pomyśleć o matce; wracając z pracy (po szklarzu?), odwiedzi ją w szpitalu (zaciągnęła się), na pewno nie jest tak źle – tak źle jak co? Po prostu, nie tak źle, nie może być tak źle, kiedy czeremcha pachnie z uporem, który musi przecież coś znaczyć.

– Nie przyprowadzaj tu teraz dzieciaków – poprosiła ostatnio matka Heleny. – A już zwłaszcza małej.

Dała jej trochę pieniędzy w kopercie dla starszego, żeby doładował komórkę, żeby może zadzwonił. Helena miała ochotę wepchnąć mu tę kopertę do gardła, jakby to była jego wina, ta choroba, która zżerała wnętrzności jej matki.

– Wszystko będzie dobrze – powiedziała Helena bezradnie.

Matka uśmiechnęła się tylko.

Mróz przebiegł Helenie po plecach, więc mocno zaciągnęła się papierosem. Cmentarz. No właśnie, powinna jeszcze zajrzeć na cmentarz. Obskoczyć trzy groby. Jak nie dziś, to jutro – obiecała sobie.

– No co ty? – Paweł, jej piętnastoletni syn, nie rozumiał, dlaczego matka jest nagle taka wściekła. – Sama mi nie kazałaś chodzić do szpitala...

– Wyjdź – powiedziała wtedy.

Za daleko zaszła w swoim gniewie, by się nagle wycofać; była gotowa go rozszarpać. Był zbyt młody, zbyt zdrowy, więc powtórzyła, „Wyjdź”. I wyszedł. To było trzy dni temu. Długo nie wracał, martwiła się o niego, żałowała, wściekała się, myślała o ciele matki, prawie całkiem już opróżnionym z życia, i o ciele swojego syna, które chłopiec tak namiętnie trwonił. Koperta leżała na kuchennym parapecie, tam gdzie Helena ją zostawiła.

Jeszcze trochę. Zapaliła drugiego papierosa. Zaraz przyjdzie czas budzić mężczyznę i dzieci. Próbowała uporządkować myśli, ułożyć listę czynności; to ułatwiało sprawę – kiedy już miała listę, mogła punkt po punkcie skreślać wykonane zadania. W ten sposób obserwowała upływ dnia. Wczoraj, przedwczoraj, dwa dni wcześniej i jeszcze wcześniej, nosiła w głowie listę, skreślała punkty, mówiła sobie: Jeszcze to i to, i to. I dzisiaj też. Jeszcze to i to, i to, i będzie można wyciągnąć się przed telewizorem, pooglądać kreskówki z dziewczynką, a potem wyjść do ogródka i w milczeniu gapić się na zmierzch.

Zgasiła papierosa, podeszwą kapcia wgniotła go w ziemię i weszła do domu, prosto do sypialni. Przez szpary między zasłonami do zagraconego pomieszczenia wlewało się słońce, rysowało jasne pasy na podłodze, w poprzek łóżek i śpiących ludzi.

– Wstawaj – powiedziała do mężczyzny – już szósta.

Poruszył się na znak, że usłyszał, ale się nie odezwał. Miał imię, oczywiście, ładne imię. Helena bardzo je lubiła. Miał też ładne oczy, które pamiętała sprzed lat, z czasów, kiedy byli kochankami, zanim przydarzył im się ten dość niefortunny zwrot akcji: małżeństwo. „Mój”, mówiła o nim teraz, „mój chłop”, tak o nim mówiła, kiedy rozmawiała z koleżankami z pracy; z nim rzadko rozmawiała, bo o czym tu gadać, po tylu latach wszystko już dawno wiadomo.

– Wstawaj – powiedziała łagodnie do dziewczynki śpiącej na tapczaniku przystawionym do małżeńskiego łoża. Dziecko zamruczało. – Wstawaj, łobuzie – powtórzyła. Dziewczynka zaczęła przeciągać się jak kot. – Obudź tatę – poleciła Helena. „Tata”, dobry, czuły eufemizm w ustach wieloletniej żony.

Dziewczynka szeroko otworzyła jasne oczy i popełzła w kierunku śpiącego mężczyzny – ładnego mężczyzny.

– Tato, tato, wstawaj!

Helena, już odwrócona do nich tyłem, słyszała dziecięcy głos. Sprawiał, że czuła się jednocześnie szczęśliwa i krucha. Jakby była zrobiona z porcelany albo z gipsu, z czegoś, co tylko z pozoru jest lite, co jednak już zaczęło się rozpadać.

Weszła do pokoju syna. Omiotła wzrokiem bałagan.

– Pobudka, już po szóstej.

Chłopiec głęboko westchnął