Kazuo Ishiguro

Brytyjski pisarz, o japońskich korzeniach, jeden z najbardziej uznanych twórców ostatnich trzech dekad. Czterokrotnie nominowany do Nagrody Bookera, raz, w 1989 r., został jej laureatem. W 2017 r. Komitet Noblowski uznał książki Kazuo Ishiguro za godne najbardziej prestiżowej nagrody literackiej na świecie. Od 2018 r., decyzją królowej Elżbiety II, pisarz ma prawo posługiwać się tytułem szlacheckim.

Kazuo Ishiguro na świat przyszedł w 1954 r. w Nagasaki. Jego ojciec był oceanografem. W 1960 r,. i w związku z projektem, w którym uczestniczył, cała rodzina Ishiguro przeprowadziła się do angielskiego Guildford, wiążąc na stałe swoje losy z Wielką Brytanią. W Zjednoczonym Królestwie przyszły noblista dorastał, studiował i tworzył, w języku angielskim, oczywiście. Tu także założył rodzinę. Od 1983 r. jest brytyjskim obywatelem.

Pierwsze książki Kazuo Ishiguro

Swój literacki debiut pt. Pejzaż w kolorze sepii Kazuo Ishiguro wydał w 1982 r. Tekst stanowił jego pracę dyplomową z kreatywnego pisania, które autor studiował na University of East Anglia. Historia zamieszkałej w Anglii Japonki, która w dojrzałym wieku poddaje refleksji swoje życie i dokonane wybory, została dobrze przyjęta przez krytykę. Powszechnie chwalono niepokojący klimat tajemnicy, który udało się autorowi stworzyć na kartach powieści. Za Pejzaż w kolorze Sepii Kazuo Ishiguro został doceniony Winifred Holtby Memorial Prize. W Polsce książka została wydana dopiero w 1995 r.

Malarz świata ułudy, Kazuo Ishiguro druga powieść, ukazał a się cztery lata po Pejzażu w kolorze Sepii i nie da się ukryć, że obie powieści wiele łączyło. Oba tytuły, pisane w pierwszoosobowej narracji, stanowiły w zasadzie rozbudowaną autorefleksję bohatera. Są to również bardzo japońskie powieści, głęboko zanurzone w japońskiej kulturze, choć wielokrotnie pisarz czynił zastrzeżenia, że w dużej mierze, jako że praktycznie całe życie spędził poza krajem przodków, są to bardziej jego wyobrażenia dotyczące tego, co japońskie. Powieść Malarz w świecie ułudy Kazuo Ishiguro organizuje wokół postaci Masuji Ono, starzejącego się malarza, któremu niezwykle trudno odnaleźć się w nowym powojennym świecie. Tytuł (szczególnie w oryginale) nawiązuje do japońskiego terminu ukiyo-e , oznaczającego obrazy przemijającego świata”, którym nazywano styl w japońskich sztukach plastycznych. Malarz świata ułudy Kazuo Ishiguro przyniósł nagrodę Whitbread Award oraz pierwszą w karierze nominację do Bookera.

Trzecia powieść Kazuo Ishiguro, Okruchy dnia, okazała się rewelacją 1989 r. Ta, najbardziej chyba angielska z książek pisarza absolutnie podbiła serca zarówno krytyki, jak i czytelników. Opowiedziane w pierwszej osobie losy Stevensa, majordomusa całe swoje życie poświęcającego służbie rodzinie lorda Darlingtona, to lektura na długo zapadająca w pamięć, wzruszająca, ale i skłaniająca do refleksji. Za Okruchy dnia Kazuo Ishiguro został Nagrodzony Bookerem, a w 1993 r. powstała pamiętna ekranizacja powieści z Anthonym Hopkinsem i Emmą Thompson w rolach głównych. Pierwsze polskie wydanie (1993) nosiło tytuł U schyłku dnia.

Wszystkie książki Kazuo Ishiguro

Po wielkim sukcesie, jakim okazały się Okruchy dnia, Kazuo Ishiguro stał się jednym z najbardziej uznanych pisarzy końca XX w. Oczekiwania czytelników wobec święcącego triumfy pisarza były ogromne. Być może dlatego na następną powieść laureata Bookera przyszło wszystkim wielbicielom jego twórczości czekać aż 6 lat. Czwarta powieść Kazuo Ishiguro, Niepocieszony, swoją premierę miała w 1995 r. i mocno podzieliła krytyków. Historia trzech dni z życia światowej sławy pianisty, którego w oczekiwaniu na koncert dopada długo tłumiona frustracja wywołała niejedną recenzencką kontrowersję. Tym niemniej, w miarę upływu lat zaczęły przeważać opinie pozytywne. Niepocieszony znalazł sie nawet w 2006 r. na liście najważniejszych brytyjskich książek ostatniego ćwierćwiecza.

Następną książkę, Kiedy byliśmy sierotami, Kazuo Ishiguro wydał już w nowym stuleciu. Jest to chyba jedyna powieść pisarza, która określana była mianem detektywistycznej. Bo też, w rzeczy samej, fabuła skonstruowana jest wokół śledztwa, które główny bohater prowadzi w sprawie zaginięcia przed laty w Szanghaju swoich rodziców. I chociaż sam Kazuo Ishiguro Kiedy byliśmy sierotami uważał za swoją najsłabszą książkę, powieść zdobyła nominację do Nagrody Bookera.

Również kolejna fabuła Kazuo Ishiguro, Nie opuszczaj mnie, znalazła się w gronie kandydatów do najbardziej prestiżowej europejskiej nagrody literackiej. Ta przygnębiająca antyutopia, dziejąca się w alternatywnej rzeczywistości Anglii lat 90-tych XX w. jest jednym z najbardziej poruszających tekstów w dorobku autora. Na kartach Nie opuszczaj mnie Kazuo Ishiguro, opowiadając historie klonów stworzonych i wychowanych by być dawcami narządów, porusza najważniejsze humanistyczne problemy; pyta o istotę człowieczeństwa, dobro i zło i granicę postępu.

Natomiast wydany w 2009 r. zbiór opowiadań Nokturny Kazuo Ishiguro w całości poświęca swojej drugiej, obok literatury, pasji – muzyce.

Ciekawym eksperyment w bibliografii autora stanowi natomiast jego ostatnia powieść. Książką Pogrzebany Olbrzym Kazuo Ishiguro debiutuje mianowicie jako pisarz fantasy, a akcja osadzona jest w legendarnych czasach mitów arturiańskich. Praca nad tekstem trwała 10 lat, ale zdaniem czytelników w żadnym wypadku nie był to czas stracony. Za powieść Pogrzebany Olbrzym Kazuo Ishiguro został doceniony nominacjami o najważniejszych nagród literatury nurtu fantasy i science fiction: World Fantasy Award i Locus Award.