Arne Dahl

Szwedzki pisarz, publicysta i krytyk. Literaturoznawca z wykształcenia. Autor popularnych na całym świecie kryminałów zabranych w 3 bestsellerowych cyklach: o drużynie A, Opcop i z Samem Bergerem i Molly Blom. W październiku 2019 r. pisarz odwiedził Polskę.

Arne Dahl przyszedł na świat w 1963 r. w Sollentunie jako Jan Lennart Arnald. Aktualnie, oprócz wydawania kolejnych bestsellerów, zajmuje się redagowaniem czasopisma Aiolos oraz pisaniem recenzji dla Dagens Nyheter. Zanim zaczął wydawać, jako Arne Dahl, książki kryminalne przez blisko 10 lat publikował pod własnym nazwiskiem. W roli powieściopisarza debiutował w 1990 r. fabułą Chiosmassakern. Do 2010 r. w księgarniach znalazły się 4 powieści (Barbarer, Maria och Artur, Intimus) i tom opowiadań sygnowane nazwiskiem Arnalda.

Pod koniec lat 90-tych Arnald poczuł, że dotychczasowa pisarska formuła się wyczerpała. Jak sam mówi, był już wtedy naprawdę znużony swoją twórczością i wizerunkiem zawodowym. Czuł, że potrzebuje dużej zmiany, wręcz odnowy. Ponadto, jako świeżo upieczony ojciec zaczął zupełnie inaczej postrzegać świat. Chciał wrócić do czystej radości pisania i przyjemności opowiadania historii. Wymyślił, więc siebie na nowo. Jako Arne Dahl książki zaczął publikować pod koniec lat 90-tych. W swoim nowym wcieleniu został autorem kryminałów i odniósł na polu literatury gatunkowej niekwestionowany sukces. Zarówno w Szwecji, jako i na świecie, jego powieści stały się bestsellerami; sprzedały się w ponad czteromilionowym nakładzie w tłumaczenie na 32 języki. Za swoje książki Arne Dahl był także wielokrotnie nagradzany; w jego dorobku znajduje się m.in. Nagroda im. Palle Rosenkrantza, nagroda szwedzkiej Akademii Deckar za najlepszą szwedzką powieść kryminalną.

W pracy nad powieścią duży nacisk kładzie na oryginalność fabuły. Zanim przystąpi do pisania książki, Arne Dahl niemało czasu poświęca na znalezienie i dopracowanie pomysłu na akcję. Najczęściej w doniesieniach medialnych szukaja informacji o ciekawych przestępstwach, które mogłyby stanowić literacką inspirację. Pytany o wzorce literackie i ulubionych autorów wymienia Szekspira. Jego zdaniem, był to jeden z najlepszych twórców opowieści w całej historii; doskonały pod względem warsztatowym, był mistrzem języka, a jednocześnie umiał wspaniale budować akcję, z wdziękiem łącząc sztukę wysoką z kulturą popularną.

Arne Dahl i Drużyna A

W 1998 r. powieścią Zła krew Arne Dahl zadebiutował jako autor literatury gatunkowej. Książka otwierała (jeżeli chodzi o akcję, chronologicznie druga) serię kryminalną o tzw. Drużynie A, czyli specjalnej jednostce szwedzkiej policji zajmującej się zwalczaniem przestępczości międzynarodowej. Głównymi postaciami całej serii są śledczy Paul Hjelm, Kerstin Holm oraz Arto Söderstedt, którzy w kolejnych jej odsłonach muszą się zmierzyć z naprawdę groźnymi przeciwnikami. W cyklu drużyna A Arne Dahl opublikował 11 powieści, które okazały się międzynarodowymi bestsellerami. Na ich kanwie został wyprodukowany telewizyjny serial w koprodukcji szwedzko-niemieckiej.

Arne Dahl i Opcop

W 2011 r. w ręce czytelników oddał Arne Dahl Głuchy telefon, pierwszą cześć swojej nowej serii Opcop. Do pewnego stopnia jest to kontynuacja jego pierwszego cyklu kryminalnego. Co zapewne ucieszy jego wielbicieli, pisarz postanowił nie budować zupełnie nowego świata przedstawionego, lecz bazować na solidnych podstawach stworzonych w poprzednich książkach. W Opcop Arne Dahl wprowadza, co prawda nowe postaci, ale nie brakuje również dobrze znanych bohaterów z poprzedniej ekipy, którzy po rozwiązaniu Drużyny A, rozpoczynają służbę w tajnej jednostce Europolu. Za Głuchy telefon Arne Dahl został doceniony nagrodą za najlepszą szwedzką powieść kryminalną 2011 r. Cała seria okazała się również ogromnym sukcesem, choć tym razem autor ograniczył się do zaledwie 4 tomów nie rozbudowując całości tak, jak to miało miejsce w przypadku Drużyny A. Drugą powieść cyklu, Gorące krzesła, Arne Dahl wydał w 2012 r., a dwa kolejne tomy, Ciuciubabka i Ostatnia para ucieka, ukazały się odpowiednio w 2013 i 2014 r.

Sam Berger, Molly Blom i Arne Dahl

W 2016 r. Do księgarń trafiła pierwsza odsłona zupełnie nowego cyklu autora. Tym razem głównymi bohaterami swoich fabuł autor uczynił parę sztokholmskich detektywów: Sama Bergera i Molly Blom. Już pierwszą powieścią z serii pt. Pustkowie Arne Dahl udowodnił, że jest mistrzem tworzenia klimatu, a wielbiciele przygód Drużyny A i Opcop nie byli zawiedzeni po tej lekturze. Czytelnicy z miejsca polubili posępnego, lecz na swój sposób zabawnego policjanta po przejściach i jego jasnowłosą partnerkę, a kolejne tomy ich przygód sprzedawały się jak świeże bułeczki. W drugim tomie ich przygód, zatytułowanym Bezdroża, Arne Dahl opowiada historię nowego śledztwa, jednak narracja nawiązuje do poprzedniej części. Podobnie jak w Pustkowiach, nie żałuje on czytelnikom zwrotów akcji i zagmatwanych jej splotów, zmuszając swojego czytelnika do maksymalnego zaangażowania. Widać, że autor dobrze się bawił, wymyślając perypetie swoich bohaterów.

Jednak najbardziej dramatyczna i trzymająca jest ostatnia fabuła serii. W powieści Głębia Arne Dahl absolutnie mistrzowsko splata wszystkie wątki poprzednich części i prowadzi swoich bohaterów do wielkiego finału. Zawrotne tempo akcji i kolejne niespodzianki, które pisarz funduje swoim czytelnikom, przyprawiają wręcz o zawrót głowy, a napięcie rośnie z każdą stroną. Sam Berger oskarżony o morderstwo, którego nie popełnił, musi się ukrywać, prowadząc jednocześnie śmiertelnie niebezpieczną grę, a Molly leży w szpitalu w śpiączce.